Sukces poznańskich chirurgów – odtworzyli krtań z uda pacjenta

Zdenko Zivkovic
Dnia 29 sierpnia bieżącego roku wykonano pierwszą w kraju operację rekonstrukcji krtani przy wykorzystaniu okostnej oraz fragmentu kości udowej chorego. Zabiegu dokonali poznańscy chirurdzy przy współpracy ze specjalistami z austriackiej Kliniki Chirurgii Szczękowo-Twarzowej w Salzburgu. Operacja, która trwała 8 godzin, przebiegła bez komplikacji i uratowała życie pacjenta chorego na raka krtani.


Międzynarodowy zespół chirurgów ratuje życie biznesmena
Operacji poddano pacjenta, który cierpiał na chrzęstniaka krtani, czyli formę łagodnego nowotworu tkanki chrzęstnej. Jako że wraz z rozrostem guza pacjentowi groziło uduszenie, konieczne było jak najszybsze jego usunięcie. Zabiegu dokonały dwa zespoły chirurgów – jeden zajął się wycięciem guza, podczas gdy drugi miał za zadanie pobranie fragmentu tkanek z uda, które następnie wykorzystano do rekonstrukcji krtani. Jak podają specjaliści, guz, który wykryto u 48-letniego biznesmena, okazał się większy, niż przypuszczano – miał ok. 2,5-3,5 cm. Z tego powodu konieczne było usunięcie większej części krtani – podkreśla prof. Witold Szyfter z Katedry i Kliniki Otolaryngologii Uniwersytetu Medycznego w Poznaniu.


Aby jak najprecyzyjniej zrekonstruować krtań chorego, specjaliści wykorzystali przygotowany wcześniej model tkanek niezbędnych do jej odtworzenia. Jak tłumaczyli chirurdzy, ważne było, aby pobrać dokładnie tyle tkanek, ile wymagał zabieg. Wyzwaniem dla zespołu medycznego było także przeprowadzenie operacji w taki sposób, aby nie okaleczyć pacjenta, sprawiając, że pomimo prawidłowo odtworzonej krtani miałby on problemy z chodzeniem.


Zdaniem laryngologów, ze względu na swoją budowę i właściwości, okostna idealnie nadaje się do rekonstrukcji krtani. Jest to włóknista, intensywnie unaczyniona i unerwiona błona, która otacza i odżywia kość oraz zawiera liczne komórki kościotwórcze umożliwiające regenerację złamanej kości. Dzięki okostnej możliwe było pomyślne zrekonstruowanie krtani, która jest obecnie w pełni funkcjonalna.


Problematyczne operacje krtani
Podobne operacje wykonuje się na świecie od niedawna. Chociaż w Polsce przeprowadzano już rekonstrukcje krtani, po raz pierwszy do zabiegu wykorzystano płat okostny z kości udowej. Do operacji tej chirurdzy z Poznania przygotowywali się przez kilka miesięcy; na szczęście przebiegła zgodnie z założeniami. Zanim specjaliści wypracowali metody skutecznego odtwarzania krtani, chorych poddawano zabiegom całkowitego usunięcia narządu. Wskutek podobnej procedury byli oni zmuszeni do oddychania przez rurkę tracheotomijną.

Przeszczepy krtani nie należą do często wykonywanych zabiegów. Poza aspektem etycznym wiążą się bowiem ze znacznym ryzkiem niepowodzenia. Z drugiej strony, nawet gdy transplantacja się uda, pacjent zmuszony jest do dożywotniego przyjmowania leków immunosupresyjnych, zapobiegających odrzutowi przeszczepionego narządu. Z autoprzeszczepami wiąże się większe nadzieje. Jednak, jak podkreśla prof. Szyfter, krtań jest narządem ruchomym, o złożonej konstrukcji, przez co operacja nie zawsze kończy się powodzeniem. Najwięcej problemów dostarcza chirurgom rekonstrukcja chrząstek pierścieniowatej i tarczowatej.

Wcześniejsze sukcesy poznańskich chirurgów
Klinika Otolaryngologii Uniwersytetu Medycznego w Poznaniu specjalizuje się w odbudowie krtani przy wykorzystaniu autoprzeszczepu, czyli przeszczepu z tkanek własnych pacjenta. Jak do tej pory w ośrodku przeprowadzono niemalże 300 podobnych zabiegów. W ubiegłym roku chirurdzy z kliniki dokonali rekonstrukcji krtani u 54-latki, której narząd uległ uszkodzeniu w wyniku długotrwałej intubacji. Operację wykonano za pomocą płatu z łopatki kobiety, w którego skład wchodził fragment kości, tkanek miękkich i naczyń krwionośnych. Dodatkowo, aby umożliwić pacjentce oddychanie, krtań pokryto błoną śluzową pochodzącą z policzka.

Jak podkreśla prof. Szyfter, w celu prawidłowej rekonstrukcji krtani poznańscy chirurdzy wykorzystują różne metody, które dobierane są jednocześnie w taki sposób, aby zabieg nie był zbyt długi ani uciążliwy dla chorego i lekarzy. Nową techniką, która w klinice wykorzystywana jest od niedawna, jest odbudowa krtani i tchawicy przy użyciu tkanek wyhodowanych w laboratorium z pobranych od chorego komórek.

Więcej o najnowszych metodach chirurgicznych przeczytasz na eChirurgia.pl.