Kwas omega-3 a problemy z nauką

Monica Holli
Naukowcy z Uniwersytetu Oksfordzkiego dowiedli, że jakość nauki i koncentracji wśród najmłodszych uczniów związana jest z poziomem kwasu DHA we krwi. Należy on do rodziny wielonienasyconych kwasów tłuszczowych omega-3 i stanowi ważny element centralnego układu nerwowego oraz siatkówki oka. Badacze zaobserwowali także, że znaczny odsetek młodych Brytyjczyków posiada niskie stężenie tego cennego kwasu w krwiobiegu, co może skutkować problemami w nauce.


Kwasy EPA i DHA w diecie
Jest to jedno z pierwszych badań, które oceniło poziom kwasów omega-3 we krwi dzieci w wieku szkolnym. Długołańcuchowe wielonienasycone kwasy tłuszczowe omega-3, znajdujące się w rybach, owocach morza i niektórych algach, czyli EPA (kwas eikozapentaenowy) i DHA (kwas dokozaheksaenowy), są niezbędnym budulcem mózgu oraz składnikiem pomocnym w utrzymaniu zdrowego serca i układu odpornościowego. Rodzice dzieci, które wzięły udział w badaniu, przyznali, że 9 na 10 młodych ludzi spożywało ryby rzadziej niż dwa razy w tygodniu, a prawie 1 na 10 uczniów nie jadał ich wcale. Tymczasem wielu dietetyków zaleca spożywanie co najmniej dwóch porcji ryb tygodniowo. Wynika to z faktu, że podobnie jak witaminy, kwasy omega-3 muszą być dostarczane organizmowi z dietą. Podczas gdy człowiek teoretycznie jest w stanie wytworzyć kwasy EPA i DHA z krótszych łańcuchów kwasów omega-3, które znaleźć można w niektórych olejach warzywnych, naukowcy dowodzą, że nie jest to proces godny zaufania.


Próbki krwi pobrano od 493 dzieci w wieku 7-9 lat, uczęszczających do 74 szkół w Oxfordshire. Wszyscy uczniowie radzili sobie z czytaniem słabiej niż rówieśnicy. Okazało się, że jedynie ok. 2% kwasów tłuszczowych we krwi dzieci stanowiły kwasy DHA, a poziom kwasów EPA wynosił ok. 0,5% (łącznie 2,45%). Aby cieszyć się zdrowym sercem w dorosłym życiu, wymagane jest utrzymywanie stężenia wspomnianych kwasów na poziomie minimum 4%, podczas gdy optymalnym odsetkiem jest 8-12%.


Niski poziom kwasu DHA we krwi dzieci
Jak twierdzi prof. Paul Montgomery, współautor badania, na podstawie próbek krwi pobranych od niemalże 500 dzieci udało się przewidzieć wystąpienie określonych zachowań i zdolności związanych z nauką. Wyższy poziom kwasów omega-3 we krwi, a w szczególności kwasu DHA, związany był z lepszą pamięcią i szybszą nauką czytania, a także rzadszymi problemami z zachowaniem (w oczach rodziców i nauczycieli). Chociaż konieczne jest przeprowadzenie kolejnego badania na szerszą skalę, naukowcy podejrzewają, że wyniki będą miały zastosowanie do ogółu Brytyjczyków w wieku szkolnym.


Z badania wynika, że wiele, jeżeli nie większość, dzieci w Wielkiej Brytanii nie spożywa ilości kwasów omega-3 wystarczającej do zdrowego funkcjonowania mózgu, serca i układu odpornościowego. Sytuacja jest martwiąca, ponieważ w świetle najnowszych badań, niski poziom kwasu DHA we krwi prowadzić może do problemów z nauką i zachowaniem wśród dzieci. Jak tłumaczą autorzy badania, większość badanych uczniów posiadała stężenie długołańcuchowych kwasów omega-3, które u osoby dorosłej świadczyłoby o wysokim ryzyku chorób serca.

Skutki suplementacji kwasu DHA
Najnowsze wyniki pozostają w zgodzie z wcześniejszymi doniesieniami tego samego zespołu badawczego, głoszącymi, że suplementacja kwasu DHA prowadzi do poprawy zachowania i zdolności związanych z czytaniem wśród dzieci, które radziły sobie z tą umiejętnością gorzej niż rówieśnicy. Wcześniejsze badania dowiodły, że zwiększone spożycie długołańcuchowych kwasów tłuszczowych omega-3 (EPA i DHA) przynosiło wiele korzyści dzieciom z ADHD, dysleksją, dyspraksją i podobnymi schorzeniami.

Postęp techniczny dokonany w ostatnich latach umożliwia zmierzenie zawartości poszczególnych form kwasu omega-3 oraz innych kwasów tłuszczowych w próbce krwi pobranej z palca pacjenta. W przeszłości konieczne było pobranie krwi z żyły, co znacznie ograniczało możliwości badawcze – mówi współautor badania dr Alex Richardson. Specjaliści zaznaczają jednak, że chociaż w przypadku Wielkiej Brytanii wyniki najprawdopodobniej można odnieść do ogółu społeczeństwa, sytuacja zróżnicowanych etnicznie populacji może być odmienna. Wynika to z faktu, że wiele różnic genetycznych może wpływać na metabolizm kwasów omega-3.

Więcej o wpływie na organizm kwasów omega-3, takich jak kwas DHA, przeczytasz na abcZdrowie.pl.