Przed nami kolejna edycja 13. Międzynarodowego Biennale Architektury w Wenecji. W tym roku hasło przewodnie ogłoszone przez głównego kuratora biennale, brytyjskiego architekta David Chipperfielda to Common Ground czyli Wspólna Płaszczyzna. Na konkurs projektu wystawy w Polskim Pawilonie organizowanym przez Narodową Galerię Zachęta oraz MKiDN na początku tego roku wpłynęło ponad trzydzieści projektów. W ubiegłym tygodniu jury wyłoniło zwycięski projekt tegorocznej edycji konkursu na Polski Pawilon w Wenecji. Wygrali Kasia Krakowiak (artystka) i Michał Libera (kurator)!

REKLAMA
Koncepcja instalacji dźwiękowej Kasi Krakowiak jest zdecydowanie najciekawsza spośród wszystkich nadesłanych projektów. Przekorna i zaskakująca, może nawet wywołać konfuzję, bo wychodzi poza materialność architektury, ponieważ Polski Pawilon pozostanie praktycznie pusty. Ale tylko pozornie. Krakowiak i Libera interpretują przewodnie hasło Common Ground w sposób przewrotny i nieoczywisty. Autorzy wystawy uciekają przed formułą wystawy jako prezentacji projektów architektonicznych. Instalacja Krakowiak będzie bowiem zjawiskiem dźwiękowym. Polski Pawilon na Biennale Architektury zostanie przekształcony w wibrujące miejsce słuchania, czy też podsłuchiwania dźwięków z sąsiednich pięciu pawilonów poprzez ściany, podłogi oraz wyremontowany system wentylacji. Częścią zbudowanego systemu będą urządzenia elektroakustyczne takie jak mikrofony, głośniki, czujniki sejsmograficzne, miksery filtrujące i wzmacniające dźwięk.
Przekraczając próg Polskiego Pawilonu zwiedzający będzie wchodził w gęsty świat dźwiękowy – złożony szum, z którego wydobywać się będą znane mu dźwięki figuratywne. Na pejzaż dźwiękowy pawilonu złożą się więc niskie, jednostajne dźwięki, drżenie ścian i podłogi, a także dobywające się zza ścian oraz rur wentylacyjnych dźwięki figuratywne - pisze Michał Libera, kurator.
Zwiedzający będą publicznie postawieni w sytuacji, która na co dzień ma charakter prywatny, intymny – podsłuchiwania innych. W samym kontekście Biennale w Wenecji jako wystawy pawilonów narodowych, projekt Krakowiak i Libery ma szansę stworzyć dodatkowy prowokacyjny podtekst polityczny - podsłuchiwania pawilonów innych państw min rumuńskiego czy egipskiego.
Autorzy projektu mówią przede wszystkim o tym w jaki sposób architektura sama w sobie jest wibrującą maszyną, instrumentem wytwarzającym i transmitującym dźwięki oraz drgania, niejednokrotnie stwarzając sytuację, w której mimowolnie słyszymy prywatność zza ściany. Uwaga zwiedzających Polski Pawilon będzie przekierowana na to co w architekturze jest niewidzialne, a słyszalne.
Dźwięk i akustyka są niedoceniane w praktyce architektów i urbanistów. Ściany czy infrastruktura zazwyczaj traktowane są jako nośnik funkcji czy narzędzie budowania przestrzeni. W tym przypadku infrastruktura stanie się maszyną do produkcji dźwięku. Projekt ten ma więc szansę przypomnieć o tym, że architektura to nie tylko fasada i nie tylko funkcja. A dowcipną puentą jest fakt, że większość budżetu na wystawę zostanie przeznaczona na remont niedziałającej w Polskim Pawilonie od lat wentylacji. Nomen omen instalacja!
logo
Polski Pawilon w Wenecji. Biennale Architektury


Kasia Krakowiak - (artystka) w swojej praktyce artystycznej zajmuje się badaniem akustycznym przestrzeni, w szczególności zjawiskiem echa. W ramach cyklu Ekspektatywa (Bęc Zmiana, 2010) opracowała i opublikowała instrukcję, jak zbudować własne Słuchawy. Korzystając m.in. z fal radiowych czy telefonów komórkowych projektuje nowe pejzaże dźwiękowe. Jej prace były pokazywane w takich instytucjach jak Galeria Foksal, Bunkier Sztuki w Krakowie czy South London Gallery. Na stałe współpracuje ze specjalistą w dziedzinie akustyki Andrzejem Kłosakiem, który będzie konsultantem projektu w pawilonie.

Michał Libera - (kurator) socjolog, krytyk muzyczny, organizator koncertów muzyki eksperymentalnej min kompozycji Corneliusa Cardew, Luka Ferrari. Zajmuje się badaniem muzyki jako teorii społecznej oraz niekonwencjonalnych maszyn do produkcji dźwięku. W najbliższą sobotę odbędzie się performance muzyczny Davida Toopa Sinister Resonance, którego kuratorem jest Michał Libera w komunie // warszawa.

13. Biennale Architektury w Wenecji, czyli 13. Międzynarodowa Wystawa Architektury, odbędzie się między 29 sierpnia a 25 listopada 2012 r.
wywiad w Dwutygodniku >>>
Wyboru zwycięskiego projektu dokonało jury konkursu w składzie: Krzysztof Domaradzki, Jerzy Grochulski, Krzysztof Ingarden, Zina Jarmoszuk, Jarosław Lubiak, Krzysztof Nawratek, Paweł Potoroczyn, Elias Redstone, Marcin Szczelina, Gabriela Świtek, Aleksandra Wasilkowska i Hanna Wróblewska.
Poprzednie wystawy w Polskim Pawilonie na Biennale Architektury w Wenecji to w 2008 roku nagrodzony Złotym Lwem za najlepsza wystawę Hotel Polonia. The Afterlife of Buildings , którego kuratorami byli Grzegorz Piątek i Jarosław Trybuś oraz artystami, autorami zdjęć Nicolas Grospierre i Kobas Laksa. W 2010 roku Polska była reprezentowana na biennale instalacją Emergency Exit autorstwa Agnieszki Kurant i Aleksandry Wasilkowskiej, kuratorem był brytyjski krytyk Elias Redstone.