W wydawanej przez Muzeum Pałac Wilanowie serii Monumenta Poloniae Culinaria wydaliśmy właśnie nową książkę. "Kucharz doskonały" z 1783 roku to najobszerniejszy z dotąd opublikowanych traktatów kulinarnych. Powstanie dzieła i jego treść kryje w sobie wiele zaskakujących tajemnic i zagadek...

REKLAMA
Opublikowany w 1783 roku Kucharz doskonały to druga wydana drukiem polska książka kucharska. Wydane ponad dwa wieki temu dzieło opisuje kuchnię, która bardzo się różni od sztuki kulinarnej opisanej w Compendium ferculorum i niedawno odkrytej Modzie bardzo dobrej smażenia różnych konfektów.

"Kucharza doskonałego" i inne książki z tej serii można znaleźć tutaj
Książka napisana przez Wojciech Wielądkę to skrócone i uproszczone tłumaczenie francuskiej Cuisinière bourgeoise (Kucharki mieszczańskiej). Piszący głównie dla czytelników szlacheckich Wielądko starał się ukryć ten fakt i oryginalny tytuł zastąpił świetnie brzmiącym Kucharzem doskonałym. Nowy tytuł docenił Adam Mickiewicz, który powołał się na to dzieło w Panu Tadeuszu. Wieszcz miał jednak na myśli wydane sto lat wcześniej Compendium ferculorum Stanisława Czernieckiego. Pozornie prosty i zrozumiały przekład Wielądki kryje w sobie wiele tajemnic.
Zapraszamy do lektury i do śledzenia perypetii Wojciecha Wielądki: chudego literata, który napisał książkę kucharską. Na zachętę serwujemy jeden z jego przepisów:
Wątróbka cielęca po włosku. Na przydatek lub danie
Na drobne zraziki pokraj wątróbkę cielęcą, weź pietruszki, cebuli, grzybków, pół odnóżki czosnku, dwie szarlotki, usiekaj drobno, włóż w mały rondel na spód jednę warsztę zrazików wątróbki, przypraw solą, pieprzem, oliwą i różnemi po trochu korzeniami i tak każdą warsztę przyprawiać będziesz, gotuj przy małym ogniu przez godzinę, wyjmij potym z rondla durszlakiem, zbierz tłustość z sosu, przydaj kawałek masła utratowanego z mąką i pół łyżki soku winnego albo octu. Przygrzej sos, mieszając często łyżką; jeżeli zbyt gęsty, przydaj trochę soku. Włóż wątróbkę w sos dla rozgrzania, wydaj potym na stół.