Etyka czy efekt?

Cały świat sfokusował się dziś przecież wyłącznie na efekcie! Jeszcze 10 lat temu przeważała kultura europejska, starego kontynentu, co prawda mocno wzmacniana amerykańską nachalną efektywnością i ich parciem do sukcesu. Ale teraz, od kilku lat, kto nie stosuje chińskich zasad sztuki wojny – w każdym biznesie zwyczajnie przegrywa! Dziś nie są etyczne ani giełdy, ani bankierzy, ani korporacje, ani politycy. Bo wszyscy chcą sukcesu! I kasy…

„Sztuka wojny” autorstwa Sun Tzu, nie wiadomo kto to wtedy tłumaczył, pojawiła się w moim życiu po raz pierwszy, gdy skończyłam 15 lat. Później już czytałam ją jako „Sztukę wojenną” Sun Zi, w świetnym tłumaczeniu Roberta Stillera. Gdy miałam 20 lat, wiedziałam, że uczy mnie ona strasznej cwaności: że nie jest ważne narzędzie, tylko łatwość i szybkość osiągania celu – dosłownie wszelkimi sposobami. A gdy wróciłam do tej książki w wieku 25 lat, już po kilku miesiącach pobytu w Azji, zrozumiałam że to jest po prostu ich mentalność: dla osiągnięcia efektu, trzeba najpierw spróbować ukraść, albo chociaż oszukać. Jeśli się nie powiodło, wtedy przystępujemy do negocjacji. W których też udajemy i kłamiemy ile się da! Dopiero na sam koniec, gdy wiadomo już, że kontrahent nabrać się nie da – dogadujemy realne i ostateczne warunki transakcji.

W Europie jako pierwsi nauczyli się tych chińskich sztuczek Niemcy – bo to jest najsilniejsza, najbardziej globalna gospodarka, będąca równolegle z chińską eksportowym gigantem. Oczywiście w świecie sporo wcześniej opanowali to Amerykanie, ciągle jeszcze pierwsza gospodarka świata – kupujący od Chińczyków aż 21,1% ich eksportu (a kto wie, że na drugim miejscu jest Hongkong – 17,4%!, trzecie to Japonia – 13,6%, czwarte Korea Południowa – 4,6%, a dopiero na piątym są Niemcy – 4%?). W efekcie tej nauki Germanie jeszcze przed obecnym kryzysem zaczęli stosować zasady chińskiej mentalności: po pierwsze efekt! A etyka? To przecież jest niechciana, przegrana, stara panna…

Musimy się z tym pogodzić i nie mamy o to co rwać szat: świat etykę już definitywnie porzucił! Bo jest kłopotliwa, niemodna, całkiem nie efektywna. Zwyczajnie nie opłaca się więcej według niej działać. Inwestowanie musi dziś przecież przynosić szybki i wysoki efekt. I to niezależnie od stosowanych narzędzi…