REKLAMA
Jutro spotykam się z reprezentacja sektora mleczarskiego w Grajewie .
Polecam analizę sytuacji na rynku mleka i przetworów mlecznych w Polsce

Pogłowie, wydajność krów mlecznych i produkcja mleka w Polsce:
W dalszym ciągu utrzymuje się spadkowa tendencja w pogłowiu krów mlecznych w Polsce. Na koniec grudnia 2012 r. pogłowie krów mlecznych wynosiło 2.346,1 tys. sztuk i w skali roku było mniejsze o 4,1% (ok. 100 tys. szt). Spadek pogłowia rekompensowany jest wzrostem wydajności krów mlecznych. W 2012 r., według szacunków IERiGŻ-PIB, wydajność krów mlecznych wyniesie 5.050 l/szt (4% wzrost względem 2011 r.), a produkcja mleka ukształtuje się na poziomie prawie 12,7 mld kg i będzie o 2,3% większa niż przed rokiem.
Produkcją mleka zajmuje się ok. 145,5 tys. dostawców hurtowych oraz 11,7 tys. dostawców bezpośrednich, a skupem mleka 311 podmiotów skupujących. Ze względu na postępujące procesy restrukturyzacyjne po stronie produkcji, jak i przetwórstwa mleka corocznie maleje liczba producentów mleka oraz podmiotów skupujących mleko. Od akcesji Polski do UE liczba dostawców hurtowych i bezpośrednich obniżyła się odpowiednio o 59% i 85%, a liczba podmiotów skupujących mleko zmniejszyła się o 14,5% (dane ARR). W tym okresie liczba krów mlecznych zmalała o 15,3%, a ich wydajność wzrosła o 22%.
Kwotowanie produkcji mleka:
Krajowa kwota mleczna:
W roku kwotowym 2012/2013 krajowa kwota mleczna wynosi 9.956.234.709 kg. Po przyjęciu przez Komisję Europejską rozporządzenia w sprawie podziału między „dostawy” i „sprzedaż bezpośrednią” krajowych kwot mlecznych, w roku kwotowym 2012/2013:
 krajowa kwota dostaw wyniesie: 9.808.184.895 kg
 krajowa kwota sprzedaży bezpośredniej wyniesie: 148.049.814 kg
Krajowa rezerwa i jej rozdysponowanie:
W roku kwotowym 2012/2013 krajowa rezerwa kwoty krajowej została określona na poziomie 331.646.387 kg, w tym wysokość krajowej rezerwy kwoty krajowej dla:
 dostawców hurtowych: 259.852.060 kg
 dostawców bezpośrednich: 71.794.327 kg
W roku kwotowym 2012/2013, podobnie jak w latach ubiegłych, wysokość zapotrzebowania na kwoty indywidualne z krajowej rezerwy przeznaczonej dla dostawców hurtowych (397,7 mln kg) okazała się większa od wysokości krajowej rezerwy określonej na ten rok. Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi w drodze rozporządzenia z dnia 19 listopada 2012 r. określił współczynnik przydziału kwot indywidualnych z krajowej rezerwy przeznaczonej dla dostawców hurtowych w roku 2012/2013 w wysokości 0,554.
Po zastosowaniu współczynnika przydziału ARR przyznała dodatkowe kwoty z krajowej rezerwy ok. 33,9 tys. dostawców hurtowych, a kwota przyznana z krajowej rezerwy wyniosła ok. 255,9 mln kg, co stanowi 98% krajowej rezerwy dostaw.
W zakresie rozdziału krajowej rezerwy sprzedaży bezpośredniej ARR przyznała dodatkowe kwoty jedynie 16 dostawcom bezpośrednich, na łączną ilość 145,7 tys. kg. Wykorzystanie krajowej rezerwy sprzedaży bezpośredniej ukształtowało się na poziomie 0,2%.
Skup mleka w roku kwotowym 2012/2013 (kwiecień - grudzień 2012 r.) - dane ARR:
W miesiącach kwiecień – grudzień 2012 r. skupiono ok. 7,46 mld kg mleka po przeliczeniu na mleko o referencyjnej zawartości tłuszczu, czyli o 4,5% więcej niż w tym samym okresie ubiegłego roku kwotowego. Stopień wykorzystania kwot indywidualnych przysługujących dostawcom hurtowym po 9 miesiącach roku kwotowego 2012/2013 wyniósł ok. 76,38%. Natomiast szacunkowy stopień wykorzystania kwoty krajowej dostaw w analizowanym przedziale czasowym ukształtował się na poziomie 76,15%. W grudniu 2012 r., analogicznie do roku poprzedniego nastąpił wzrost dostaw mleka do skupu, jednakże od listopada utrzymuje się malejąca dynamika skupu. W rezultacie ostatnie miesiące przyniosły dość znaczące wyhamowanie produkcji mleka. W analizowanym miesiącu podmioty skupiły ok. 780,3 mln kg surowca, czyli o 5% więcej niż w listopadzie 2012 r., ale o 0,5% mniej niż przed rokiem.
Według prognoz ARR wciąż istnieje ryzyko przekroczenia przez Polskę kwoty krajowej dostaw, ale wielkość szacowanego przekroczenia z każdym miesiącem nieznacznie maleje. Jeżeli dotychczasowa dynamika skupu mleka utrzyma się do końca tego sezonu ARR prognozuje, że przekroczenie kwoty krajowej dostaw może wynieść ok. 1,5%.
Ceny skupu mleka:
Od sierpnia 2012 r. cena skupu mleka wykazuje tendencję wzrostową. W grudniu 2012 r. cena skupu mleka wynosiła 123,24 zł/100 kg i była wyższa względem listopada 2012 r. o 0,2%. Względem początku roku cena mleka w skupie w grudniu 2012 r. była niższa o 2,4%, a względem grudnia 2011 r. o 4,2%.
Średnia cena skupu mleka w UE w grudniu 2012 r. ukształtowała się na poziomie 34,0 euro/100 kg i była na stabilnym poziomie względem listopada 2012 r. W grudniu 2012 r. cena skupu mleka w Polsce wyrażona w euro wynosiła 30,1 euro/100 kg i była niższa od średniej unijnej o 11,5% (34 euro/100 kg). W tym czasie rolnicy w Niemczech i we Francji otrzymywali odpowiednio 35 euro/100 kg oraz 30,6 euro/100 kg.
Ceny sprzedaży wybranych przetworów mlecznych:
Notowania miesięczne - styczeń 2013 r.:
W styczniu 2013 r. cena odtłuszczonego mleka w proszku (OMP), która od czerwca 2012 r. do października 2012 r. systematycznie rosła (wzrost o 26% do poziomu 10,7 zł/kg), obniżyła się względem grudnia 2012 r. o 0,9% do poziomu 10,6 zł/kg. OMP było droższe niż przed rokiem o 6%. Cena pełnego mleka w proszku (PMP), w przypadku którego stała spadkowa tendencja cen wyhamowała w sierpniu 2012 r., jest stabilna i kształtuje się na poziomie sprzed miesiąca i wynosi 12,2 zł/kg. Względem sierpnia 2012 r. PMP podrożało o 17,3%, a względem stycznia 2012 r. było tańsze o 3,2%.
Średnie miesięczne ceny masła ekstra w blokach wykazywały stałą tendencję wzrostową w okresie czerwiec-listopad 2012 r. (wzrost o 27%). W styczniu 2013 r., względem poprzedniego miesiąca, odnotowano znaczący spadek cen masła wynoszący 5,8%. W analizowanym miesiącu masło kosztowało 13,1 zł/kg i było tańsze niż przed rokiem o 10,3%.
Cena sera Gouda ukształtowała się na poziomie sprzed miesiąca, tj. 14,2 zł/kg i była nieznacznie (+0,7%) niż przed rokiem. Natomiast ser Edamski nieznacznie potaniał (-0,7%), kosztował średnio 14,2 zł/kg i był droższy niż w ubiegłym roku o 2,2%.
Serwatka w proszku względem grudnia 2012 r. podrożała o 2,1% do poziomu 3,85 zł/kg i była tańsza niż przed rokiem o 5,6%.
Produkcja podstawowych przetworów mlecznych w grudniu 2012 r. oraz ogółem w 2012 r. (dane GUS):
W grudniu 2012 r.:
Produkcja OMP wyniosła 6,9 tys. ton, tj. o 12,5% więcej niż w listopadzie 2012 r., i o 12,6% poniżej produkcji z grudnia 2011 r. W analizowanym miesiącu wyprodukowano 2,7 tys. ton PMP, o 41,6% więcej względem poprzedniego miesiąca i o 17,3% więcej niż rok wcześniej.
Produkcja serów ogółem ukształtowała się na poziomie 53,7 tys. ton i była o 11,8% niższa względem poprzedniego miesiąca oraz o 6,3% niższa względem 2011 r.
Produkcja masła wyniosła 15,5 tys. ton, tj. o 22,7% więcej niż w listopadzie 2012 r. oraz o 26% więcej względem grudnia 2011 r.
Polski handel zagraniczny przetworami mlecznymi w 2012 r.:
W 2012 r. wartość eksportu przetworów mlecznych wyniosła 1,35 mld euro i była wyższa względem 2011 r. o 2,5%, dzięki dynamicznemu przyrostowi eksportu serów – o 13,3% do poziomu 550,4 mln euro oraz serwatki – o 28,3% do 173,8 mln euro. W 2012 r. Polska zwiększyła eksport serów do Rosji aż o 92% do 70,8 mln euro, która stała się drugim, po Czechach, rynkiem zbytu polskich serów (w 2011 r. Rosja plasowała się na piątym miejscu). W przypadku pozostałych przetworów mlecznych odnotowano spadek wartości eksportu – w największym stopniu obniżyły się przychody z eksportu masła – o 31,6% do poziomu 92 mln euro.
Wielkość eksportu przetworów mlecznych ukształtowała się na poziomie 912,5 tys. ton i była większa o 8,3% względem 2011 r.
Wartość importu przetworów mlecznych wyniosła 447,7 mln euro i była niższa o 2,4% względem 2011 r. Wielkość importu przetworów mlecznych wzrosła względem 2011 r. o 18,3% do poziomu 310 tys. ton.
Saldo obrotu zagranicznego było dodatnie, wyniosło 906,2 mln euro i było wyższe niż w 2011 r. o 5,1%.
Przetwory mleczne z Polski są eksportowane głównie do krajów UE (70%), a głównym odbiorcą są Niemcy. W przychodach ze sprzedaży masła i serów w 2012 r. pierwsze miejsce zajmowały Czechy.