Obecność komunistów w rządzie, relacje finansowe państwa i kościoła, reforma emerytalna, podatki, gospodarcza obecność Rosjan w kraju to tylko niektóre z tematów poruszanych przez KohoVolit.eu, czeski vote-smart przed wyborami prezydenckimi. Nasi południowi sąsiedzi dziś poszli do urn aby po raz pierwszy wybrać prezydenta w wyborach bezpośrednich.

REKLAMA
W kampanii wyborczej niewiele było debat, nawet plakaty kandydatów mniej niż zwykle angażowały uwagę przechodniów. Sami Czesi kampanię wyborczą oceniają, jako słabą. Postanowiliśmy sprawdzić, jakie tematy były przedmiotem dyskusji. Najważniejsze kwestie zebrał serwis KohoVolit.eu, vote-smart, który, już od kilku lat, działa na terenie Czech i Słowacji. Ku naszemu zaskoczeniu, lista tematów uznanych za istotne nie odbiegała znacząco od tych poruszanych w takcie kampanii wyborczych Polsce. Czesi koncentrowali się na kwestiach światopoglądowych, rozliczeniach historycznych i relacjach z Rosją.
Listę pytań do kandydatów otwierają zagadnienia dotyczące przeszłości Czech: czy prezydent powinien zaprzysiąść rząd, w którym ministrowie byliby członkami partii komunistycznej lub który partia komunistyczna popiera; czy prezydentem może być ktoś, kto w czasach komunistycznych posiadał partyjną legitymację; czy należy utrzymać Instytut Badań Reżimów Totalitarnych (odpowiednik polskiego IPN)? oraz, czy powinno zostać powołane specjalne biuro prokuratora do walki z korupcją?
Czesi nie unikają także pytań światopoglądowych. W teście dla wyborców znajdziemy pytanie o zaostrzenie przepisów aborcyjnych, wprowadzenie eutanazji, adopcje dzieci przez pary homoseksualne, ale i o wprowadzenie zakazu budowy meczetów. Padają pytania o ACTA i o transparentność rządów, o to czy prezydent powinien publikować treść podpisywanych przez siebie umów i czy obywatele powinni znać pensje urzędników państwowych o ograniczenie immunitetu prezydenta i o prezydenckie prawo łaski, dość kontrowersyjnie użyte w ostatnim czasie przez Klausa.
Część pytań zadanych przez czeski vote-smart jest bardzo podobna do dyskusji, które przetoczyły się przez polską opinię publiczną ostatnich dwóch latach. Tematem stały się propozycje opłat w służbie zdrowia, wprowadzenia czesnego za studia uniwersyteckie, reforma systemu emerytalnego, czy dyskusja na temat zwrotu kościołowi mienia zagrabionego w czasach komunistycznych. W tym świetle analogiczne są również pytania dotyczące polityki międzynarodowej - wejście Czech do strefy Euro, poparcie dla umów zawartych w traktacie Lizbońskim, czy unijny pakt fiskalny.
Jednak w kwestionariuszu znalazły się również pytania, które nie są w głównym nurcie sporu politycznego, jak sensowność uczestnictwa w Pakcie Północnoatlantyckim, uczestnictwo czeskich żołnierzy w misjach poza granicami kraju, stosunek do traktatu Lizbońskiego, czy nawet wystąpienie z Unii Europejskiej.
Pytania drażliwe z punktu widzenia polityki międzynarodowej to także wątpliwości wokół udziałów rosyjskiego kapitału w elektrowni jądrowej w Temelinie, czy edukacja dzieci romskich.
Vote-smart jest inicjatywą obywatelską, która pomaga wyborcom dokonać świadomego wyboru przy głosowaniu, dostarczając rzetelnych informacji o kandydatach. W Polsce taką działalnością zajmuje się między innymi portal MamPrawoWiedziec.pl. KohoVolit na te wybory przygotował test wyborczy, zapraszając Czechów do odpowiedzi na 45 pytań i porównując je następnie z poglądami 9 kandydatów. Dzięki tym danym wyborcy mogą sprawdzić, kto jest najbliższy im poglądom. Prezydenta Czesi wybiorą w dwudniowych wyborach, w piątek i w sobotę, 11 i 12 stycznia. Ewentualna druga tura odbędzie się pod koniec miesiąca, 25–26 stycznia.
Cały kwestionariusz pomagający ustalić zbieżność poglądów własnych I poszczególnych kandydatów dostępny jest na stronie volebnikalkulacka.cz.