Byłem niedawno w Empiku na Marszałkowskiej. Podchodzę do jednego ze stoisk, a tam kilkanaście książek sportowych. Głównie biografie - Messi, Guardiola, Mourinho. Jeszcze dwa lata temu tego nie było. Nie dość, że takich książek jest więcej, to jeszcze są coraz mocniejsze. Zlatan Ibrahamović pisze, że jako dziecko uwielbiał kraść rowery. Andrzej Iwan - że dwa razy próbował się zabić. Paul Merson - że wypił 15 piw i samochodem rozjechał latarnię.
Biografie Iwana i Mersona są do siebie bardzo podobne. To polska i angielska opowieść o uzależnieniach. O piciu i hazardzie, który podobno jest jeszcze gorszy niż picie, bo można się spłukać w ciągu jednego dnia. Iwan popadł w dodatku w depresję, chciał ze sobą skończyć. Merson dał się kiedyś namówić na kokainę i później długo tego żałował. Czytasz książkę taką jak ta i zastanawiasz się: "jak człowiek, który tak żył, popełniał tyle błędów, mógł jednocześnie być tak znanym sportowcem"? Czytasz i jednocześnie współczujesz takiemu człowiekowi, by chwilę później pomyśleć: "co to za potwór". Identyfikujesz się z nim. Kończysz jedną taką książkę i szukasz informacji, czy ktoś wydał podobną.
Czytamy, bo mamy kogoś w rodzinie Identyfikacja z bohaterem - ten właśnie element zauważa Krystyna Kofta, pisarka, która jest zarazem wielkim kibicem sportowym. - Teraz jest moda na tego typu książki, na takie spowiedzi. Myślę, że ludzie je kupują, bo sami mają kogoś w rodzinie, kto przeżywa podobne dramaty. Bo chcą się dowiedzieć, jak sobie z tym radzić. Poza tym czytają taką pozycję i myślą sobie: "O rany, nawet tak wielki sportowiec ma zbliżone problemy" - analizuje Kofta w rozmowie z naTemat.
Dodaje, że wpływ na to ma jeszcze jedno zjawisko. Fakt, że jeszcze kilkanaście lat temu nie było powszechnej narkomanii. Problem istniał, owszem, ale nie na taką skalę. Teraz uzależnionych jest więcej i ludzie szukają wsparcia.
Łukasz Kuśnierz jest współwłaścicielem wydawnictwa Sine Qua Non. To firma, którą założyło trzech ludzi. On i dwóch innych, fascynatów sportu. I właśnie pierwszą pozycją, jaką wydali, była książka sportowa. - To się dzisiaj znakomicie czyta. Mogę panu powiedzieć, że kilka naszych książek dochodziło na siódme, ósme miejsce list czytelniczych. Najlepiej sprzedały się biografie Leo Messiego i Cristiano Ronaldo. Głównie pewnie dlatego, że to dwaj najsłynniejsi piłkarze na świecie. Ale Ibrahimović, opowieść mocna, szczera, też dobrze się sprzedał - mówi mi Kuśnierz.
Kiedyś liczył się autor, teraz liczy się treść Jego wypowiedź pokazuje, że książki sportowe, czy może - węziej - biografie, idą teraz w dwie strony. Jedna to faktograficzne, lekko cukierkowe życie piłkarza, w którym nie znajdziemy żadnych afer. Utwór odpowiednio obrobiony przez specjalistów od wizerunku. Druga z kolei to książki, w których autor jedzie po bandzie. Nie wstydzi się niczego. Ibrahimović pisze, jak nabluzgał Guardioli. Iwan - jak był w depresji i rozmawiał z diabłem. Merson - jak pijany w sztok wparował do pokoju kolegi i zrobił z niego Bagdad. Tę ostatnią książkę właśnie czytam. Dobra. Bardzo dobra.
Z kolei Kuśnierz jest przekonany, że on i jego współpracownicy odkryli niszę, którą podążyła też konkurencja. Oczywiście, trochę pomogło też Euro 2012 i późniejsze igrzyska w Londynie. Pytam go, którą z wyżej wymienionych odmian książek sportowych wolałby wydać. - Szukamy ciekawych książek, nie szukamy skandali - odpowiada. I zaraz potem dodaje: - Weźmy takiego Iwana. Dużo brudnych, trudnych rzeczy wyrzucił na wierzch. Nie tylko o sobie. Niech pan zobaczy, że Ibra poszedł w innym kierunku. Też nie owija w bawełnę, też wspomina o zdarzeniach kontrowersyjnych, ale pisze tylko o sobie. O innych nie ma nic. No, prawie nic. Jest o Guardioli.
Dowiaduję się o książce, którą Sine Qua Non ma wydać w przyszłym roku. "The secret days" już teraz w USA bije rekordy. To rzecz o drugim obliczu Lance'a Armstronga. Tego samego, który we wcześniejszych biografiach pisał o poświęceniu i zmaganiu się z nowotworem jądra. Który dla wielu stał się wzorem. Tu będą słowa o braniu dopingu, padające z ust jego byłego klubowego kolegi Tylera Hamiltona. Polski czytelnik będzie mógł zapoznać się z tym za parę miesięcy.
Mamy świat, w którym klika się Smoleńsk Kofta jest przekonana, że tego typu biograficznych treści będzie coraz więcej. Przekonuje, że czytelnicy odchodzą już od literatury pięknej i zdecydowanie kierują się ku faktografii, najlepiej połączonej ze szczerością autora, autorki.
- Dzisiejszy świat już tak wygląda, że ludzie chcą czegoś mocnego. Jak nie będzie ostro, to książki nie kupią. Pan pracuje w internecie, więc niech mi pan powie. Te makabryczne zdjęcia za Smoleńska się świetnie klikają, prawda? - pyta.
- Prawda - mówię.
- A w tych książkach pewnie w dodatku trochę się koloryzuje. Nagle pojawiają się fakty, rzeczy o których nikt dotąd nie wiedział. Ale spokojnie, myślę, że rynek się tym w końcu nasyci. Bo to jest tak, że ludzie z podobnym problemem taką książkę czytają, ale pomocy w niej nie znajdują. Przejmują się losem opisywanego człowieka, poznają jego pogmatwane losy, ale niczego z tej książki się nie nauczą. Tak to niestety wygląda - kończy pisarka.
Nie przegap żadnej ważnej wiadomości i obserwuj nas w Google News!