Amsterdam Klezmer Band
Amsterdam Klezmer Band Fot. Materiały prasowe

Pod koniec sierpnia rozpocznie się ostatnia odsłona festiwalu Wschód Kultury. Przenosiny w Inny Wymiar, bo właśnie pod tym hasłem będą się odbywać wydarzenia w Białymstoku, tym razem oznaczają podróż w głąb ormiańskiego i żydowskiego kręgu kulturowego.

REKLAMA
Organizowany przy wsparciu Narodowego Centrum Kultury festiwal Wschód Kultury odbywa się już po raz trzeci. Pomysł na przedsięwzięcie, które pozwoliłoby utrwalić współpracę pomiędzy miastami Polski Wschodniej i krajami Partnerstwa Wschodniego, po raz pierwszy pojawił się cztery lata temu, kiedy w Rzeszowie i Lublinie realizowany był projekt Europejski Stadion Kultury.
Dzisiaj wydarzenia w ramach festiwalu odbywają się na przestrzeni trzech letnich miesięcy w trzech miastach: Rzeszowie, Lublinie i Białymstoku. W tym roku czerwiec należał do Rzeszowa. W ramach Europejskiego Stadionu Kultury zagrali między innymi: Budapest Klezmer Band, Rzeszów Klezmer Band oraz Przyjaciele z Tomaszem Nowakiem, Adebem Chamounem z Syrii i raperem Eskaubei. Po raz trzeci odbył się również koncert z cyklu Art Celebration, na którym zagrali Smolik, Daniel Drumz, Kinxare i Mr Krime. Z gwiazd rzeszowskiego koncertu głównego należy wymienić The Fratellis - jeden z najpopularniejszych obecnie zespołów nowej fali brit rocka oraz Tanitę Tikaram.

Lublin w lipcu gościł Inne Brzmienia Art&Music Festival, w ramach którego rąbków muzycznych tajemnic uchylali artyści między innymi z Niemiec (Einstürzende Neubauten), Ukrainy (Atomic Simao ), Armenii (Unaesthetic), Gruzji (Trio Mandili), Luksemburga (Pascal Schumacher), Nigerii (Tony Allen) czy Stanów Zjednoczonych (Faun Fables).
Białystok inspiruje wszechstronnością
– Wzajemne oddziaływanie i przenikanie gatunków, wielość działań z różnych dziedzin i artystów z wielu obszarów jest tym, co cechuje nasz projekt – mówi Tadeusz Truskolaski, prezydent Białegostoku i dodaje, że rodzaj więzi, jaka wytwarza się pomiędzy uczestnikami festiwalu, jest szczególnie inspirujący, zarówno dla gości, jak i twórców.
Tadeusz Truskolaski
Prezydent Białegostoku

Festiwalowa interdyscyplinarność służy przede wszystkim odbiorcom, którzy korzystają z różnych form prezentacji sztuki, ale też artystom, którzy mogą się spotkać w Białymstoku i wymienić swoje doświadczenia.

„Interdyscyplinarność” nie jest w kontekście festiwalu tylko chwytliwym frazesem. Ci, którzy spędzą ostatni weekend sierpnia (27-30.08) w Białymstoku będą mieli nie lada problem – wszystkich odbywających się w Białymstoku koncertów, spektakli, wystaw, spacerów edukacyjnych czy warsztatów nie sposób będzie zaliczyć, dlatego warto zawczasu zapoznać się z programem lub zasugerować się naszymi typami.
Inny Wymiar Muzyki – od klezmerów do klasyki
W czasie festiwalu Białystok będzie rozbrzmiewał muzyką rodem z Izraela, i to dosłownie. W ramach cyklu koncertów „Białystok main heim” na Rynku Kościuszki wystąpi między innymi Amsterdam Klezmer Band – zespół, który w spójną całość łączy klasyczne żydowskie, cygańskie i bałkańskie brzmienia z nowoczesnym funkiem, jazzem i hip-hopem.
Drugim filarem tematycznym festiwalu, poza kulturą żydowską, jest tradycja ormiańska. Największym wydarzeniem tej sekcji będzie koncert zespołu Klezmafour, który specjalnie zaaranżowane ormiańskie utwory wykona przy wsparciu orkiestry symfonicznej. Widowisku towarzyszyć będą wizualizacje przygotowane indywidualnie pod każdy utwór przez Agnieszkę Rogalę z London Film School.
Organizatorzy nie zapomnieli również o tym, aby festiwal miał swój polski akcent. W ramach imprezy Białystok – Miasto Dobrej Muzyki, organizowanej przez Polskie Radio, na białostockim rynku wystąpią: T-Love, Kamil Bednarek i Ewa Szlachcic.
Tych, którzy zamiast muzyki słuchać wolą się w jej rytm poruszać, organizatorzy zapraszają na potańcówki w plenerze. Rytm poda klasyczny big band, który w swoim repertuarze będzie miał nowoorleański jazz, swing, foxtrota, a nawet walc. Poza głośnikami muzyka popłynie również z patefonów obsługiwanych przez multiinstrumentalistę Zbigniewa Rusiłowicza.
Inny Wymiar Filmu – nie tak odległy od muzycznego
Muzyka będzie towarzyszyła również pokazom filmowym. Do Białegostoku zawita najbardziej chyba rozpoznawalny w Polsce band klezmerski – KROKE.
Krakowska formacja zapewni tło muzyczne podczas pokazu filmu produkcji ZSRR z 1926 roku – „Benya Krik”. Obraz, który zaraz po premierze został przez Ukraińskie Biuro Edukacji Politycznej zakazany, opowiada historię rosyjskiego gangstera żydowskiego pochodzenia – tytułowego Beni. Całość oparta jest na „Opowieściach z Odessy” Izaaka Babla, który jest również twórcą scenariusza.
W ramach festiwalu pokazany zostanie pierwszy polski film pełnometrażowy nagrany w całości w języku jidysz. Zrealizowany w 1937 roku, oparty na dramacie Szymona Anskiego, „Dybuk” – bo taki tytuł nosi obraz, uważany jest za najwybitniejsze tego typu dzieło.
W plenerze będzie można natomiast zobaczyć „Fabrykę Wielkich Mistrzów” Dariusza Grzeszczyka, czyli film z którego dowiemy się, jak w murach białostockiego getta funkcjonowało prowadzone pod niemieckim nadzorem profesjonalne atelier do kopiowania największych dzieł światowego malarstwa.
Inny Wymiar Sztuki – głos z Białorusi
Jednym ze szczególnie wartych polecenia wydarzeń w ramach sekcji artystycznej festiwalu będzie wystawa zatytułowana „Zbiór”, czyli prezentacja dokumentacji najważniejszych wydarzeń białoruskiej sztuki współczesnej z lat 1991-2014.
Druga wystawa organizowana przez białostocką Galerię Arsenał „Nasze ciało narodowe” to z kolei próba stworzenia wspólnego obrazu wspólnoty narodowej. Zadanie powierzono artystom z Polski, Ukrainy i Rosji.

Trzecia tegoroczna odsłona Festiwalu Wschód Kultury odbędzie się w Białymstoku w dniach 27-30 sierpnia.

Artykuł powstał we współpracy z Narodowym Centrum Kultury.