
W niedzielny wieczór wydawało się, że wybory parlamentarne to bezapelacyjny triumf PiS i upokorzenie opozycji – z Platformą Obywatelską na czele. Po ogłoszeniu oficjalnych wyników okazało się jednak, że opozycja wygrała w Senacie. To szansa, jakiej nie można zmarnować, ale zmarnowana zostanie, jeśli – zgodnie z pierwszymi zapowiedziami – o obsadzie fotela marszałka Senatu mają decydować zasługi sprzed lat, a nie otaczająca nas rzeczywistość.
To nie czas na "zasłużonych" Jestem z Gdańska, gdzie ponad 70-proc. poparcie w wyborach do Senatu zdobył Bogdan Borusewicz i świetnie wiem, dlaczego tak się stało. Aktualny wicemarszałek Senatu i były marszałek z lat 2005-2015 to prawdziwa legenda. Zarówno walki z komuną, jak i początków wolnej Polski.
W przeciwieństwie do wielu innych osób o podobnym życiorysie, jest też legendą wręcz kryształową. Nigdy nawet nie podejrzewano, że Borusiewicz mógł złamać się pod naciskiem PRL-owskiej bezpieki. Nigdy nie skompromitował się w polityce III RP. Ma trudny charakter, ale w gruncie rzeczy to bardzo sympatyczny człowiek.

Jednak do tego, by w tych gorących czasach ponownie zająć fotel marszałka Senatu, się nie nadaje. Podobnie, jak inni politycy starej daty, których do ewentualnego marszałkowania w szefostwie Platformy Obywatelskiej zaczęto przymierzać, gdy Państwowa Komisja Wyborcza jeszcze liczyła głosy z OW 64, gdzie zwycięstwo Sławomira Rybickiego okazało się "tym", 51. mandatem dla opozycji.
Gdyby czasy były spokojniejsze, a Senat zgodnie z tradycją był "izbą zadumy", Bogdan Borusiewicz byłby idealnym marszałkiem. De facto pierwszy raz w historii mamy jednak w Polsce do czynienia z sytuacją, w której kto inny stanowi opozycję w Sejmie, a kto inny w Senacie. Od chwili zaprzysiężenia nowego parlamentu w izbie wyższej nie będzie żadnej zadumy, a twarda walka o władzę i przetrwanie nad Wisłą zachodniej wersji demokracji.
Nowa szansa, nowe pokolenie Na fotelu marszałka Senatu prodemokratyczne siły będą potrzebowały więc kogoś o naturze napastnika. Żeby opozycja (głównie Platforma lub to, w co może się ona z czasem przeobrazić) miała szansę wykorzystać senacki sukces do odrodzenia się i urealnienia nadziei na przejęcie władzy, konieczne jest postawienie na kogoś z nowego pokolenia. Wystarczy rzucić okiem na niedzielne wyniki poszczególnych kandydatów, by zauważyć, że wyborcy jasno dali do zrozumienia, iż chcą zmiany pokoleniowej.
I nie oszukujmy się, że wśród senatorów-elektów ktoś poza 36-letnim Krzysztofem Brejzą spełnia te wymogi i jednocześnie ma szansę uzyskać poparcie większości. Brejza jest młody, ale wystarczająco doświadczony, by na tym odpowiedzialnym stanowisku nie zaliczać wpadek. Trzy kadencje poselskie i doktorat z prawa to mocne CV.
Brejza jest również rozpoznawalny w taki sposób, jaki daje w polityce największe sukcesy – przeciwnikom podnosi ciśnienie, a wśród elektoratu swojej formacji budzi powszechną sympatię. Choć to właściwie mało powiedziane, bo spore jest grono ludzi, których można nazwać jego wyznawcami.

Krzysztof Brejza co prawda nie wyszedł z kampanii wyborczej bez szwanku. To on był szefem sztabu wyborczego i musi teraz świecić oczami za organizacyjny chaos, brak jakiejkolwiek spójnej historii opowiadanej przez Koalicję Obywatelską i po prostu kiepskiej jakości marketing. Wciąż nie udało mu się też całkowicie odciąć od inowrocławskich źródeł nagonki ze strony rządowej propagandy.
To będzie trzecia osoba w państwie! Jednak nowa większość senacka nie ma alternatywnego kandydata tego formatu. Nie da się wskazać nowego senatora, zdolnego lepiej wykorzystać narzędzia przysługujące trzeciej osobie w państwie. W wyciąganiu na światło dzienne tego, o czym ekipa z Nowogrodzkiej nigdy nie chciałaby się publicznie nawet zająknąć, Krzysztof Brejza jest mistrzem. Dotąd robił to jako szeregowy poseł. Ile mógłby wyciągnąć jako trzecia osoba w państwie?
Lista marszałkowskich kompetencji jest długa i wykracza poza znane wszystkim sprawy kurtuazyjne, organizacyjne i kontrolne. Opozycyjni decydenci powinni pamiętać, że szukają najlepszego kandydata na stanowisko, w zakresie kompetencji którego znajduje się także "prowadzenie spraw z zakresu stosunków z instytucjami oraz innymi organami UE" oraz "czuwanie nad wykonywaniem wobec Senatu konstytucyjnych i ustawowych obowiązków przez organy państwowe".
Zakładając, że nikt z senatorów-elektów nie da się przekupić PiS, Platforma po latach ponownie dostanie szansę obsadzenia jednego z najważniejszych stanowisk państwowych. Jeśli partia Grzegorza Schetyny to zmarnuje, wkrótce może jej pozostać jedynie wyniesienie sztandaru.
