Taki kurs polskiej waluty trudno sobie nawet wyobrazić. Gdyby nie jego reformy nasza gospodarka przestałaby istnieć

Gdyby nie reformy Władysława Grabskiego, złotówka mogłaby nigdy nie istnieć
Gdyby nie reformy Władysława Grabskiego, złotówka mogłaby nigdy nie istnieć Fot. 123rf.com / Piotr Swat
W 1924 roku Władysław Grabski rozpoczął działania mające na celu zahamowanie galopującej inflacji. Ówczesny premier zapobiegł kryzysowi gospodarczemu i przeprowadził jedną z najważniejszych reform gospodarczych w historii Polski.

Kiedy w listopadzie 1918 roku Polska odzyskała niepodległość, na jej terenie można było płacić w czterech walutach: markach niemieckich, koronach austriackich, rublach carskich i markach polskich. Ta ostatnia stała się oficjalną i jedyną obowiązującą w Rzeczypospolitej walutą w styczniu 1920 roku.

Polska marka nie radziła sobie zbyt dobrze. Tocząca się w tamtym czasie wojna polsko-bolszewicka doprowadziła do destabilizacji gospodarczej, której skutkiem była inflacja. Początkowo umiarkowana, na przestrzeni trzech lat inflacja dorobiła się przedimka “hiper”. Skarb państwa stał na skraju poważnego kryzysu: we wrześniu 1923 roku za 1 dolara trzeba było zapłacić 75,8 tys. marek polskich. W połowie stycznia 1924, cena ta wzrosła do, bagatela, 9,8 mln marek.

Rząd nie mógł dłużej czekać. 11 stycznia przyjęta została ustawa o naprawie Skarbu Państwa i reformie walutowej. Zadanie, postawione przed ówczesnym premierem, Władysławem Grabskim, można w skrócie określić jako: uniknięcie katastrofy - gospodarczej i politycznej.


Grabski zaczął od radykalnych cięć kosztów administracji państwowej. Przeprowadził egzekucję danin publicznych i nałożył na najbogatszych (czyli tych, którzy dysponowali ponad 10 tysiącami franków) jednorazowy podatek majątkowy.

Rząd Grabskiego ustanowił nową walutę - złotego. Jej emitentem został Bank Polski - instytucja, która zastąpiła w tej roli Polską Krajową Kasę Pożyczkową. Wartość złotego oparto na parytecie złota. 1 złoty był równowartością jego 0,2903 gramów i jednocześnie: 1 franka szwajcarskiego i 5,18 dolarów. Stosunek wymiany marki na złotego ustanowiono na 1 800 000 : 1.

Marka polska oficjalnie straciła status środka płatniczego 1 lipca 1924. Z szacunków Polskiej Kasy Pożyczkowej wynika, że wymieniono 543 tryliony marek z 570,7 znajdujących się w obiegu.

Partnerem akcji #100momentów na 100-lecie niepodległości jest Kulczyk Investments. Wspólnie pokazujemy 100 gospodarczo-biznesowych wydarzeń z ostatnich 100 lat, które były istotne dla naszego kraju.

Trwa ładowanie komentarzy...