Polacy wciąż dają się nabierać parabankom, bo nie mają odpowiedniej wiedzy o finansach i kredytach
Polacy wciąż dają się nabierać parabankom, bo nie mają odpowiedniej wiedzy o finansach i kredytach fot. Images Money/https://flic.kr/p/9VDWrm/CC BY 2.0/http://bit.ly/1mhaR6e

Polacy wciąż dają się nabierać parabankom. Dlaczego? Ponieważ nie mamy odpowiedniej wiedzy o tym jak funkcjonują banki. Po aferze Amber Gold ruszyła wielka akcja KNF i NBP "Przeczytaj, zanim podpiszesz", ale jej efekty nie są porażające. Samo przeczytanie nie wystarczy. Trzeba jeszcze czytać ze zrozumieniem.

REKLAMA
Parabanki przez ostatnie lata oszukały Polaków na co najmniej 2,1 mld złotych. Instytucjom typu Amber Gold swoje oszczędności powierzyło tylko w zeszłym roku ponad 1,4 tys. osób. Przyczyn tego stanu rzeczy szuka się w brakach wiedzy ekonomicznej. Aż 39 proc. Polaków przyznaje, że ma małą lub bardzo małą wiedzę o kredytach i pożyczkach. I na tym żerują wszystkie parabanki i firmy oferujące tak zwane "chwilówki", czyli krótkoterminowe pożyczki.
O jakich sprawach wiemy najmniej? Oto lista 5 rzeczy o kredytach, o których Polacy nie mają pojęcia:

1. RRSO

To skrót od: rzeczywista roczna stopa oprocentowania. RRSO jest niczym innym jak całkowitym kosztem, który ponosi spłacający kredyt. Jest wyrażana jako wartość procentowa całkowitej kwoty kredytu w skali rocznym. Częścią RRSO są nie tylko odsetki jakie musimy spłacić, ale również wszelkie opłaty i prowizje, które narzuca bank. Jest to jedno z narzędzi pozwalających porównać oferty różnych banków czy innych instytucji finansowych.
RRSO to tylko jedna liczba, przez co łatwo odróżnić ofertę droższą i tańszą dla takiej samej kwoty kredytu. Co ważne, banki, instytucje pożyczkowe i sklepy ze sprzedażą ratalną mają obowiązek liczyć RRSO dla niemal wszystkich kredytów, ponieważ nakazują im to przepisy o kredycie konsumenckim.

2. Scoring możliwości kredytowych

Scoring kredytowy (scoring możliwości kredytowych) to metoda oceny wiarygodności kredytowej. Ocena w ramach scoringu jest wyrażona w punktach. Przy ustalaniu wyniku scoringu bierze się pod uwagę wszystkie dostępne dane o osobie, która chce wziąć kredyt - począwszy od sytuacji materialnej a skończywszy na historii tego jak dany klient spłacał w przeszłości swoje zobowiązania.
Scoring pozwala bankom ocenić ryzyko udzielenia kredytu danej osobie. Ryzyko tutaj jest rozumiane jako prawdopodobieństwo tego, że ktoś nie będzie spłacał kredytu w terminie. To także mechanizm ochronny dla klientów - dzięki niemu trudniej jest zadłużyć się osobie, której nie stać na kredyt. Warto znać kryteria scoringu, zanim udamy się do banku.

3. Upadłość konsumencka

Upadłość konsumencka jest odpowiednikiem ogłoszenia przez firmę bankructwa, tyle że dla osób fizycznych nie prowadzących działalności gospodarczej. Warunkiem ogłoszenia upadłości konsumenckiej jest niezawiniona niewypłacalność, czyli sytuacja, w której klient nie ze swojej winy nie może spłacać swoich zobowiązań, takich jak wypadek, ciężka choroba czy zwolnienie z pracy. Część zadłużonych w frankach po wybuchu kryzysu w 2008 roku próbowała korzystać z upadłości konsumenckiej tłumacząc, że nie wiedzieli o ryzyku znacznego podwyższenia rat w przypadku zmian kursu walut, ale zazwyczaj takie wyjaśnienia nie są przyjmowane. Powód jest prosty: frankowcy biorąc kredyty podpisywali zazwyczaj oświadczenie o tym, że mają świadomość ryzyka związanego z kursem walut.
O tym czy ktoś może ogłosić upadłość konsumencką decyduje sąd na wniosek samego zainteresowanego. Co ważne, tego typu upadłość można ogłosić raz na 10 lat. Ogłoszenie upadłości, tak jak w wypadku firmy, wiąże się ze zlicytowaniem posiadanego majątku i pośrednictwem sądowego syndyka w negocjacjach z wierzycielami danej osoby.

4. Pętla zadłużenia

Pętlą zadłużenia określa się sytuację, w której dana osoba nie nadąża ze spłacaniem swoich zobowiązań, ponieważ odsetki od niespłaconych rat rosną szybciej niż możliwości ich spłacania. Pętla zadłużenia może łatwo zamienić się w spiralę zadłużenia, czyli sytuację, w której ktoś bierze kredyt, aby spłacić poprzednie kredyty. To bardzo niebezpieczna sytuacja i nie łatwo jest się z niej wykaraskać, natomiast stosunkowo łatwo jest się w niej znaleźć, np. zaciągając kredyty w parabankach.

5. Historia kredytowa klienta

Historia kredytowa klienta jest jednym z ważniejszych czynników uwzględnianych przy podejmowaniu przez bank decyzji o kredytowaniu. To zebrane w jednym miejscu, np. w Biurze Informacji Kredytowej, dane o wszystkich kredytach jakie ktoś zaciągnął oraz o tym jak spłacał swoje zobowiązania. Jeżeli ktoś terminowo spłaca raty to bank uważa go za wiarygodnego klienta i jest bardziej skory do tego, żeby użyczyć mu kolejnego kredytu. Jeśli natomiast historia kredytowa klienta jest naszpikowana informacjami o opóźnieniach to starania o nowy kredyt mogą być utrudnione.
Jeśli ktoś z Was chciałby dowiedzieć się więcej o tym jak funkcjonują kredyty i jak wziąć kredyty tak, aby się nie zrujnować to warto zajrzeć do poradnika opublikowanego przez Związek Banków Polskich.