L.U.C.: "Pisanie długopisem stało się dzisiaj happeningiem. Chcę to zmienić!"

Tak, świetny trunek. Polecam – często w knajpach nie mają pozycji fiskalnej na sam wrzątek z cytryną więc dają za darmo (śmiech). Wtedy jeszcze łatwiej dać duży napiwek i jest fajnie. Karma płynie. To także pomaga na struny głosowe i oczyszcza żołądek.

Powiedziałem, że moje teksty są pokręcone jak dżdżownice Haribo, a ludzie wolą prostotę typu "Ona tańczy dla mnie". Akurat wtedy byłem w okresie bardzo mocnego eksperymentowania ze słowem, głębokiej ekwilibrystyki fascynacji awangardą, więc zrozumiałe dla mnie było, że moja muzyka pozostawała w niszy. Na szczęście byłem już po "Paszporcie Polityki", co umożliwiało mi czasem rozmowę z różnymi dyrektorami. (śmiech) I właśnie podczas  takiej rozmowy powiedziałem: "Sam już nie wiem - może ja zamiast rapować, powinienem dyktanda z tych tekstów robić. Dyrektorowi natychmiast zapaliła się czerwona lampka i powiedział, że to świetny pomysł, by je zrobić. Dodał mi wiary i zrobiłem.

W Gdyni zrobiliśmy z Opener'em dyktando zmorę, która dopadła wczasowiczów i dzieciaki na plaży w skwarze w pierwszym tygodniu wakacji (śmiech). Naszym pomysłem jest bardzo surrealne dyktando, w którym ludzie muszą się zmierzyć nie tylko z ortografią ale także z przeszkodami jak z gry komputerowej: słońcem, upalnymi warunkami. Dzisiaj już samo pisanie długopisem staje się happeningiem.

Dlatego traktuje ten projekt jako pewien manifest robienia czegoś zupełnie pod prąd. Czegoś dziwnego, niespotykanego w dzisiejszych czasach. Tak naprawdę ta impreza jest po to, aby w ogóle mówić o słowie, uwrażliwiać ludzi na słowo. Gdyby wszyscy ludzie byli słowni, świat byłby dużo lepszy, żyłoby się o wiele łatwiej.

Zrozumiałe, że technologia ma nam ułatwić życie, choć paradoksalnie nas wykańcza, bo zwiększa tempo i dociska nas jak dociskacze w kamizelkach w tokijskim metrze. Ale to inny temat. Generalnie ułatwia pisanie, ale szybkość do jakiej nas popycha powoduje, że musimy skracać i dewaluujemy nasze słownictwo, ograniczamy się do "słów-wiader", które ujmują olbrzymią ilość przeżyć i zubażają język.

Stosujemy cały czas takie "wiadra" jak: "masakra", "damy radę", "ogarniemy". W ten sposób zabijamy nasz język, który kurczy się jak męskie przyrodzenie po kąpieli w Bałtyku. Ogranicza się także nasza wyobraźnia. A każde wypowiadane, czy napisane słowo wymaga przecież od nas wyobraźni, bo jest łącznikiem semantycznym. Należę do osób, które cenią sobie obrazowość.

Nie do końca tak się czuję, nie lubię tych szufladek i podziałów. Z jednej strony pochodzę z rodziny intelektualnej, skończyłem prawo, ale z drugiej dużo czasu spędziłem na podwórku i nie zasuwam krzesła po sobie w restauracji (śmiech). Potrafię też walić prymitywne żarty. Są we mnie kontrasty, naleciałości osiedla - przez wiele lat byłem skatem, przesiadywałem wiele czasu na ulicy, żyłem kulturą ulicy i miasta.

Uciekam od klaustrofobicznego i ksenofobicznego myślenia. Cenię autentyczność. Wiarygodność jest dla mnie kluczem do tego, co robię. Hip-Hop, czasem wulgarny, czy nawet prymitywny, potrafi być przecież bardzo dobry, bo właśnie autentyczny. Nie ma nic gorszego, niż silenie się buraka na bycie kawiorem i odwrotnie.

Nigdy nie próbowałem udawać. Bardzo lubię historię, uczyłem się jej dużo, kiedy przygotowywałem się na studia prawnicze. Zawsze interesował mnie świat, Europa, zmiany mentalne, ideologiczne, czy cywilizacyjne. To wszystko automatycznie się przejawiało w moich tekstach. Czy z tego wynika, że jestem raperem intelektualistą? Wolę nazywać siebie, twórcą, muzykiem, OPOWIADACZEM - środki słowa, symfonie - to tylko środki do opowiedzenia historii.

Ale dzisiaj jestem z tym o wiele bardziej ostrożny. Już dawno zauważyłem, że mam naturę rebela, rewolucjonisty. Cenię sobie bunt, ale również szukanie sprawiedliwości. Analizowałem to sobie ostatnio i doszedłem do wniosku, że kiedy zachwycaliśmy się mocno Europą, światem, obcością, jeżdżeniem do Anglii na zarobek, zachodnimi teledyskami blink blink, to ja miałem bardzo silną potrzebę podkreślenia wartości naszej historii i tożsamości.

Nie zgadzam się na to. Były od czasu do czasu takie propozycje, ale nigdy się zgodziłem. Ludzie bardzo szybko uświadamiali sobie, że jestem osobą niezależną, niechętną polityce. Ale było wiele trudnych chwil. Dlatego w pewnym momencie zawiesiłem cykl Zrozumieć Polskę. Próbowano mnie włożyć w "ciuszki i szufladki", bardzo polityczne. A ja zawsze chciałem godzić, nie poróżniać, choć to niełatwe – zwłaszcza w Polsce. Pamiętam, że wielką radością było dla mnie, że dostałem nagrodę za dość prawicowy projekt od Polityki, która jest lewicowa z tradycji. Dziś uważam, że to był dla mnie naprawdę bardzo dobry czas. Udało mi się godzić różne strony - na albumie "39/89" widnieje obok siebie logo IPN i Europejskiego Centrum Solidarności.

Raczej wrogości i partykularyzacji, którą jak błoto do szlacheckiego wina wpompowali nam zaborcy, a potem sowieci. Emocjonalność także. Jesteśmy emocjonalni, jesteśmy narodem indywidualistów. Dlaczego nie mieliśmy przez tyle lat sukcesów w piłce nożnej? Bo każdy chciał być najważniejszy na boisku, nie potrafił zrezygnować z ego na rzecz wspólnej gry i kooperacji. Ale z drugiej strony mieliśmy w historii wielkich indywidualistów: Mickiewicza, Chopina, Kościuszkę, Skłodowską.

Rodzinna tradycja, miłość do historii, zagubienie, zakompleksienie i niewiara w siebie. W takiej kolejności (śmiech). Ale wytrzymałem do końca. To była trauma jak skrzyżowanie tortur disco-polo, siorbania i jeżdżenia paznokciami po tablicy. Miewałem wizję, że chodzę do pracy z białym kołnierzykiem, ale zawsze w tych wizjach coś mi z tych kieszeni wystawało.

Dostałem się nawet na aplikację adwokacką w Zielonej Górze, której już nie podjąłem. Czasami myślę sobie, że straciłem bardzo dużo czasu, który mógłbym poświęcić np. na doskonalenie kompozycji itp. Ale dzięki studiom prawniczych pamięć rozciągnąłem jak majtki sumo. To się przydaje cały czas jak sarkazm. Czasem pomaga, gdy interpretuję scenicznie np. teksty Miłosza czy Witkacego.

Raz było nawet 300! Pomysł na niego bardzo długo dojrzewał w naszych głowach. To jest idea łączenia amatorów z zawodowcami. Szwedów z Hiszpanami i Polakami. Orkiestry dętej z popkulturą, tokarzy z hiphopowcami. Nagle okazało się, że wszyscy potrafią zagrać hip-hop, muzykę mocno bujającą.

Po drugie opowiadamy o Europie, która przechodzi bardzo przełomowy czas, kiedy wszystko się deaktualizuje. Właściwie idea Unii Europejskiej przestała mieć znaczenie, jest nieustannie krytykowana. Przestajemy pamiętać, że to jest pierwsze 60 lat, kiedy tak mało militarnych masakr przetacza się przez Europę pożerając miliony ojców i matek. Osiągnęliśmy coś wybitnego i nagle przestaliśmy to doceniać.

Trochę tak. Ale nie widzę tutaj jakiejś czystej polityki. Widzę to bardziej jako pewnego rodzaju filozofię. Jesteśmy projektem socjologicznym. My nie mówimy jak ma być - dajemy przestrzeń do dyskusji, również zastanawiamy się, jak się odnieść do problemu imigrantów, wybuchów w Paryżu, chcemy opowiadać o tym co czujemy - politykę i rozwiązania zostawiamy mądrzejszym i bardziej doświadczonym.

Czuję się mocno zakorzeniony w Europie. Dlatego przeraża mnie to co się dzisiaj dzieje. I to, że Polska mimo takiego postępu i wielkich możliwości wciąż pozostaje czasem tak zaściankowa.

Tak, ale idę za ideą pierwotności. Najpierw jestem Polakiem, a dopiero później Europejczykiem. Na naszej płycie mierzymy się z tym, co się dzieje. Patrzymy z perspektywy trzech krajów: Szwecji, Polski i Hiszpanii. Każdy jest w inny sposób wychowany, każdy z nas ma inne doświadczenia. Ostatecznie dochodzimy do puenty, że w sumie ciężko jest dzielić ludzi na rasy, religie itp. Są przecież dobrzy chrześcijanie i źli chrześcijanie. Tak samo jak mamy dobrych i złych muzułmanów.

Nie oceniam pochopnie. Rozumiem, że są osoby, które odczuwają potrzebę na manifestowanie swoich uczuć religijnych. Szanuję potrzebę poszukiwania, czy nawet pewnego rodzaju zagubienia wiążącego się z takimi poszukiwaniami. Akceptuje to, dopóki to nie przybiera formy agresywnych zachowań, czy wysadzania się w metrze. Na swój dość indywidualny sposób wierzę w Boga, ale też mam świadomość ile razy został wykorzystany przez ludzi do topienia niewinnych kobiet.

Wszyscy, którzy interesują się historią, widzą coraz wyraźniej, że wszystko idzie w kierunku wojny. Mówi się, że kiedy w danej cywilizacji kucharze stają się celebrytami, to jest ostatni krok przed upadkiem tej cywilizacji. Tak było w Rzymie i Grecji. Okres poprzedzający upadek zawsze wyglądał tak samo: życie w dobrobycie, nastawienie na hedonizm, co nieuchronnie prowadziło do rewolucji.

Nie zdecydowałem się ostatecznie. To była walka próżności, ego, złotego środka i różnych filozofii, które w sobie noszę razem z pomidorową. Zdawałem sobie sprawę, że to być może była jedyna szansa w życiu, żeby wejść do "grubego celebryctwa". Ale intuicyjne poczułem, że to jeszcze nie jest mój moment, chociaż zdaje sobie sprawę, że zrezygnowałem z dwóch podstawowych rzeczy, które napędzają dzisiejszą cywilizacje : hajs i fejm - widzisz nawet językowo te określenia są zapożyczone.

Ale chciałem sobie udowodnić, że potrafię powiedzieć "nie", że mam jaja i potrafię poprzestać na tym, że dobrze mi z tym, co mam. Taki wkręt miałem. Po drugie w tym programie miało się śpiewać cudze piosenki, a ja za tym nie przepadam. Cenię sobie artystów, którzy robią coś swojego. Do tego w takich programach rozrywkowych są różne naciski wielkich wytwórni, które lobbują swoich, publishingi itd.. To nie był ten moment. Może kiedyś.

Tak. Nagrywałem z Namysłowskim, Urbaniakiem, Ulą Dudziak, Możdżerem. Fakt, że tacy artyści mnie doceniają, chcą ze mną pracować, dla chłopaka, który zaczynał od gitary na krawężniku jest budujący. I pewnie dlatego wpędziło mnie to w pracoholizm. Nie miałem przecież żadnych konotacji, nikogo w rodzinie, kto był artystą. Sam do tego doszedłem ciężką pracą 25h na dobę. Nagle spełniły się moje marzenia, nagrywam muzykę z idolami, których płyty miałem na półce.

Tak. Ale na szczęście chwilę później zaliczyłem kilka gleb dla zbalansowania. Trzy lata temu poniosłem porażkę, jeżeli chodzi o moje życie prywatne. Przeżyłem chyba najtrudniejsze emocje jakie mężczyzna może przeżyć, rozwiodłem się, choć bardzo kochałem, musiałem samotnie spojrzeć na świat na nowo.

Nie umiałem się odnaleźć. Miałem filmowe historie. Teraz znowu jestem w fajnym czasie, kiedy doceniasz to, co masz, nie zadzierasz nosa. Cenię sobie to, co mi się przytrafiło. Ból i poczucie osamotnienia potrafią bardzo utemperować charakter, ustawić nas do życia. Zeszło ze mnie ciśnienie, chociaż nadal mam chore tempo i próbuję wejść jedną drabiną na 3 księżyce, pracując ze mną można mnie znienawidzić (śmiech). Na szczęście jest też sarkazm i pokora oraz dużo wspaniałych, wyrozumiałych ludzi dokoła. Dziękuję.