Profesor Andrzej Paczkowski, historyk i członek Rady Instytutu Pamięci Narodowej
Profesor Andrzej Paczkowski, historyk i członek Rady Instytutu Pamięci Narodowej Fot. Sławomir Kamiński / Agencja Gazeta

Prof. Andrzej Paczkowski, historyk i członek Rady Instytutu Pamięci Narodowej przyznaje, że niezrozumiała jest dla niego decyzja o rozpoczęciu masowej lustracji oficerów Wojska Polskiego. "Decyzja o wrzuceniu do 'kolejki' całych grup zawodowych nie jest dla mnie jasna" - mówi naukowiec. Dodaje też, że na podstawie obecnie dostępnych informacji bardzo trudno będzie stwierdzić, czy do współpracy z służbami doszło.

Ustaw naTemat jako preferowane medium w Google
REKLAMA

W rozmowie z portalem polska-zbrojna.pl historyk przyznaje, że zaskoczyły go medialne doniesienia mówiące, że oficerowie będą w najbliższym czasie poddawani lustracji. Chce, aby na najbliższym posiedzeniu sprawą zajęła się Rada IPN. W jego ocenie konieczność sprawdzenia oświadczeń wojskowych przeszkodzi w normalnej działalności pionu prokuratorskiego IPN.

Czytaj także: Polska liderem rozliczeń z komunistyczną przeszłością?

Ze względu na ogromną liczbę oświadczeń, które Instytut musi zweryfikować, przyjęto, iż w pierwszej kolejności sprawdzane są oświadczenia najwyższych władz, ale decyzja o wrzuceniu do „kolejki” całych grup zawodowych nie jest dla mnie jasna. CZYTAJ WIĘCEJ

Prof. Andrzej Paczkowski

historyk, członek Rady IPN

Profesor informuje, że pion prokuratorski jest niezależny i to wewnątrz tej jednostki podjęto decyzję o rozpoczęciu lustrowania wojskowych. W związku z tym Rada IPN nie ma możliwości sprawdzania konkretnych decyzji, a otrzymuje jedynie informacje o liczbie spraw prowadzonych przez śledczych.

Armia jest specyficzną instytucją, zamkniętą i zhierachizowaną. Dlatego kontakty oficerów WSW z innymi żołnierzami i oficerami miały w większości dużo mniej oficjalny charakter. Służby bazowały na wykorzystaniu stosunku służbowego, partyjnego, a często także więzi towarzyskich. Wewnętrzne przepisy służb zobowiązywały oficerów do prowadzenia dokumentacji i odnotowywania kontaktów ze współpracownikami, ale w latach ’70 i ’80 chyba nie przykładano do tego takiej wagi, jak przed rokiem 1956. CZYTAJ WIĘCEJ

Prof. Andrzej Paczkowski

historyk, członek Rady IPN

Zobacz również: IPN chce nowych dokumentów o TW "Bolku"

Jednak w opinii Paczkowskiego największy problem to niekompletność archiwów. W czasie transformacji dużą część dokumentacji po prostu zniszczono. Dlatego niemożliwe może być zbadanie jak wyglądała ewentualna współpraca i czy nie skończyła się ona na samej rejestracji. Także sama praktyka działanie Wojskowej Służby Wewnętrznej nie pomaga śledczym z IPN.

Kierunki zainteresowania prokuratorów i ich aktualne działania wynikają z wewnętrznych regulacji pionu. Czasami pojawiają się konflikty, gdyż publicznie kwestionowane bywa zajęcie się jakąś osobą lub grupą osób bez jasnego powodu i powstają zarzuty, iż było to motywowane politycznie (tak było niedawno w Lublinie z adwokatem jednego z polityków). CZYTAJ WIĘCEJ

Prof. Andrzej Paczkowski

historyk, członek Rady IPN