Ilu z was broniłoby Wałęsy, gdyby popierał Kaczyńskiego?– czyli gdy białe jest białe, a czarne jest czarne

Nie chodzi tylko o Lecha Wałęsę i napędzaną rządowymi mediami bolkozę. Dotyczy to niemal każdej budzącej zainteresowanie kwestii. Wersalu nie ma od dawna. Teraz tracimy zdolność dostrzegania więcej niż dwóch kolorów.

Niesłyszalni
Być może jest to zbyt radykalne postawienie sprawy. W końcu nadal istnieją ludzie, którzy nie popłynęli z monochromatycznym prądem (choć oczywiście też tacy, którzy nie poddają się modzie i po prostu widzą sprawę w kategoriach zero-jedynkowych). Problem w tym, że prawie ich nie słychać. Jednak czy można się temu dziwić?

Retoryczne pałowanie
Nie chodzi o prymitywny "prawdopośrodkizm" który ma szybko zamykać dyskusję na dowolny temat na zasadzie "i tak i nie, więc trudno powiedzieć, a teraz pooglądajmy śmieszne koty w internecie". Wbrew pozorom prawda nie zawsze leży pośrodku, a być może nawet najczęściej jest gdzie indziej.

W tej sytuacji choćby odrobinę zniuansowana szczerość nosi znamiona comingoutu. Ewa Wanat, szefowa Medium Publicznego wymieciona z mediów publicznych przez "dobrą zmianę" PiS, nie owija w bawełnę.

Bezplemienni?
To nie jest kwestia kunktatorstwa czy siadania okrakiem na barykadzie. Ludzi autentycznie podzielających perspektywę Wanat, choć niekoniecznie rozkładających podobnie akcenty i argumenty, jest więcej. Po prostu ich nie słychać – ze szkodą dla samej debaty.

A debata się radykalizuje. Nie trzeba być publicystką czy prowadzić bloga, by się o tym przekonać. Wystarczy skomentować dowolną wiadomość dotyczącą polskiej polityki. Kultura wypowiedzi czy argumenty nie stanowią osłony – internaut/k/a raczej prędzej niż później dowie się, że jest "popaprańcem" czy "pisuarem", nawet jeśli lokuje sympatie polityczne zupełnie gdzie indziej.

Ktoś mało zorientowany w polskiej rzeczywistości politycznej mógłby pomyśleć, że istnieją tylko dwie partie polityczne. A przecież to nieprawda – jest jeszcze (alfabetycznie) Kukiz'15, Nowoczesna, Razem, Sojusz Lewicy Demokratycznej i Zieloni, by wymienić te najbardziej znane. Właśnie powstała Inicjatywa Polska. Są też ludzie, którzy nie czują pokrewieństwa ideowego z żadną partią. A także ci, których w obliczu dzisiejszych problemów z utrzymaniem siebie lub rodziny, pospieszne działania IPN w ogóle nie obchodzą, niezależnie od tego, co się okaże.

Prawdziwym problemem nie jest samopoczucie działaczy pomijanych w debacie sił politycznych, lecz to, że opisywanie sytuacji w kategoriach dwóch stron i dzielącej je barykady nie ma nic wspólnego z rzeczywistością. Ta narracja jest tym bardziej kuriozalna, że obecnie największa część wyborczyń i wyborców od 1989 roku nie ma swojej reprezentacji w Sejmie. Media z udziałem polityków nakręcają spiralę binarnych opozycji, które coraz gorzej oddają rzeczywistość. Skutek? Wiele tematów i argumentów nie może wybrzmieć, a polityka i media odrywają się od życia Polek i Polaków.

Perspektywa dwustronna
I znowu – nie chodzi o to, że teczki to temat zastępczy. Dla wielu jest to temat autentycznie kluczowy. Inna sprawa, że gdy uwaga społeczeństwa z dużą pomocą mediów (zwłaszcza rządowych), koncentruje się na posunięciach grafologów ekspresowo badających dokumenty z tylko jednej teczki sprzed czterdziestu lat, to w cień odchodzi sprawa obietnic rządu PiS, których ten, wbrew zapowiedziom, nie zrealizował podczas pierwszych 100 dni działalności. Dwuplemienna młócka wydatnie w tym pomaga.

Dziel i rządź
Jakiś czas temu tygodnik "Polityka" wziął na tapet sposób, w jaki wyborców widzą politycy. Przedstawiciele partii (oczywiście nie wszyscy) postrzegają społeczeństwo jako masę, której pamięć szwankuje do tego stopnia, że nawet nie trzeba być konsekwentnym w swoich poglądach, a do tego podatną na sterowanie najbardziej prymitywnymi instynktami. Podział my – oni, białe – czarne opiera się na jednym z nich. Lektura tekstu numeru nie napawa optymizmem, a obecna odsłona walki politycznej jest jego smutną ilustracją.

Istnieją ludzie, którzy sprzeciwiając się metodom PiS-u i doceniając dokonania Wałęsy przed prezydenturą, nie dokleją sobie jego wąsów, bo zbyt dobrze pamiętają/znają lata 90-te, w tym na przykład to, że wbrew silnemu sprzeciwowi społeczeństwa podpisał ustawę antyaborcyjną stworzoną pod dyktando biskupów, a także jego późniejsze działania, w tym pokazywanie osobom nieheteronormatywnym miejsca za ścianą sali sejmowej (Wanat opisuje sytuację, gdy Wałęsa cierpko odmówił przyjęcia kwiatów od TAKICH, czyli nieheteroseksualnych, ludzi, dla których był idolem). Są jednak też ci, którzy zmienią zdjęcie profilowe na wałęsowe mimo niezgody z jego polityką jako prezydenta.