Rowerzysta, przejazd rowerowy
Rowerzyści nagminnie mylą ten jeden przepis Fot. Shutterstock

Na polskich drogach trwa cicha wojna, która wynika z totalnego niezrozumienia jednego, kluczowego przepisu. Wielu rowerzystów jest święcie przekonanych, że mają bezwzględne pierwszeństwo przed samochodami. Niestety, w zderzeniu z rzeczywistością to przekonanie często kończy się mandatem, szokiem, a w najgorszym razie wizytą na SOR-ze. Zobaczmy, dlaczego tak jest i co dokładnie mówi prawo.

REKLAMA

Całe zamieszanie zaczęło się 1 czerwca 2021 roku. To właśnie wtedy weszła w życie głośna nowelizacja przepisów drogowych, która dała pieszym potężny przywilej: uzyskali oni pierwszeństwo nie tylko w momencie znajdowania się na zebrze, ale już w trakcie wchodzenia na nią.

Kierowca zbliżający się do przejścia, widząc pieszego, ma obowiązek zacząć hamować. I w tym momencie część rowerzystów uznaje: "No skoro piesi mają takie prawa, to my na przejazdach rowerowych na pewno też!".

Niestety, to fatalny w skutkach błąd. Piesi i rowerzyści w świetle polskiego prawa to dwie zupełnie inne kategorie uczestników ruchu, których dotyczą dwa oddzielne artykuły.

Pieszy kontra rowerzysta

Aby ostatecznie rozwiać wątpliwości, wystarczy zajrzeć do ustawy. Ustawodawca rozgraniczył te dwie kwestie w sposób niezwykle precyzyjny:

  • Piesi (Art. 26 ust. 1): Kierujący pojazdem musi ustąpić pierwszeństwa pieszemu znajdującemu się na przejściu albo wchodzącemu na to przejście.
  • Rowerzyści (Art. 27 ust. 1): Kierujący pojazdem musi ustąpić pierwszeństwa kierującemu rowerem znajdującemu się na przejeździe.
  • Wniosek jest prosty, twardy i niepodważalny. Rowerzysta zyskuje pierwszeństwo przed samochodem dopiero w momencie, gdy faktycznie wjedzie na przejazd dla rowerów.

    Przed wjazdem na zebrę rower nie ma absolutnie żadnego pierwszeństwa i nie może go na kierowcy wymuszać. Jeśli samochód już wjeżdża na przejazd, cyklista musi nacisnąć klamki hamulców i go przepuścić.

    Więc zamiast się złościć na ustawodawcę, wystarczy chłodna kalkulacja. Dlaczego rowerzyści nie dostali takich samych praw jak piesi? Odpowiedź kryje się w prędkości.

    Pieszy zbliża się do przejścia powoli, dając kierowcy czas na reakcję. Z rowerem jest inaczej. Nawet przy bardzo rekreacyjnej prędkości rzędu 20 km/h, rower pokonuje 5,5 metra w ciągu każdej sekundy (a to szerokość standardowej drogi z dwoma pasami!). W zaledwie 3 sekundy cyklista przejeżdża aż 16,5 metra, a to niemal dwukrotność szerokości kortu tenisowego.

    Czytaj także:

    Gdyby rowerzyści mieli pierwszeństwo jeszcze przed wjazdem na przejazd, kierowcy nie mieliby żadnych fizycznych szans, by ich w porę dostrzec w gęstym ruchu miejskim. Samochody musiałyby praktycznie zatrzymywać się przed każdym przejazdem rowerowym, co całkowicie sparaliżowałoby ruch i paradoksalnie zmniejszyło bezpieczeństwo.

    Warto pamiętać, że zasada "braku pierwszeństwa przed wjazdem na przejazd" dotyczy nie tylko klasycznych rowerzystów. Obejmuje ona również osoby kierujące:

  • Rowerami elektrycznymi
  • Hulajnogami elektrycznymi
  • Urządzeniami transportu osobistego
  • Osoby poruszające się przy użyciu urządzeń wspomagających ruch
  • Zrozumienie art. 27 ustawy PoRD to nie tylko kwestia uniknięcia drogiego mandatu czy policyjnego pouczenia. To przede wszystkim kwestia zdrowego rozsądku i przetrwania. Dlatego przypomnijmy:

    Kiedy pierwszeństwo ma rowerzysta?

    Rowerzysta ma pierwszeństwo w następujących sytuacjach:

  • Jest już na przejeździe: Zawsze, gdy kolarz już znajduje się na przejeździe dla rowerów, kierowca ma obowiązek mu ustąpić (niezależnie od tego, z którego kierunku nadjeżdża rower)
  • Kierowca skręca: Jeśli kierowca samochodu skręca w drogę poprzeczną (w lewo lub w prawo), musi ustąpić pierwszeństwa rowerzyście jadącemu prosto po drodze dla rowerów
  • Droga z pierwszeństwem: Kiedy kierowca wjeżdża z drogi podporządkowanej i przecina drogę dla rowerów biegnącą wzdłuż drogi z pierwszeństwem
  • Kiedy pierwszeństwo ma kierowca (lub rowerzysta musi ustąpić)?

    Rowerzysta nie ma pierwszeństwa i musi ustąpić kierowcy, gdy:

  • Dopiero zbliża się do przejazdu rowerowego (przepisy nie dają mu w tym momencie bezwzględnego pierwszeństwa, jeśli kierowca już się do niego zbliża).
  • Przejeżdża przez jezdnię w miejscu, gdzie nie ma wyznaczonego przejazdu rowerowego.
  • Wjeżdża na przejazd rowerowy z chodnika lub ścieżki rowerowej znajdującej się w strefie niedozwolonej.
  • Świeci się dla niego czerwone światło
  • Proste? Proste.