Jest przełom ws. małżeństw jednopłciowych. Po decyzji sądu USC ma teraz 30 dni

W listopadzie 2025 roku w naTemat pisaliśmy o wyroku TSUE, zgodnie z którym Polska ma obowiązek akceptować zagraniczne akty małżeństw osób tej samej płci. W piątek 20 marca Naczelny Sąd Administracyjny (NSA) ogłosił, że polski urząd stanu cywilnego ma dokonać transkrypcji aktu małżeństwa dwóch mężczyzn.

Sprawa dotyczy małżeństwa dwóch Polaków (jeden z nich posiadał także niemieckie obywatelstwo). Mężczyźni pobrali się w 2018 roku w Berlinie. Po powrocie do Polski złożyli wniosek o transkrypcję niemieckiego aktu małżeństwa oraz wpisanie go do rejestru stanu cywilnego. Spotkali się z odmową, w której jako uzasadnienie wskazywano, że w polskim prawie nie dopuszcza się małżeństw tej samej płci.

Mężczyźni zwrócili się do wojewody mazowieckiego, który podtrzymał decyzję urzędników. Ostatecznie tematem zajął się Naczelny Sąd Administracyjny, który zwrócił się z pytaniami do Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej. Decyzja była jednoznaczna: zakomunikowano, że "państwo członkowskie ma obowiązek uznać małżeństwo dwóch obywateli Unii Europejskiej tej samej płci, legalnie zawarte w innym państwie członkowskim, w którym korzystali oni z przysługującej im swobody przemieszczania się i pobytu".

W piątek 20 marca poinformowano, że Naczelny Sąd Administracyjny uchylił wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie i odmowną decyzję dotyczącą wpisania do rejestru stanu cywilnego aktu małżeństwa jednopłciowego. NSA zobowiązał też kierownika urzędu stanu cywilnego do dokonania transkrypcji dokumentu i wpisania do rejestru stanu cywilnego aktu małżeństwa w ciągu 30 dni od dnia zwrotu akt administracyjnych.

Wyrok TSUE, a także najnowsza decyzja NSA to znakomite wieści dla par LGBTQ+ w Polsce. Na tę chwilę do zawarcia małżeństwa jednopłciowego konieczne jest wyjechanie za granicę. Niestety, wydaje się, że prawo do sformalizowania związku partnerów LGBTQ+ to na razie odległe marzenie.

Wciąż nie uregulowano także sytuacji prawnej osób pozostających w nieformalnych związkach (zarówno homo-, jak i heteroseksualnych), choćby w postaci wprowadzenia ustawy o statusie osoby najbliższej (choć nad projektem ustawy pochyliła się powołana do tego celu komisja nadzwyczajna) lub regulowanych związków partnerskich.

Decyzje w sprawie małżeństwa dwóch mężczyzn mogłyby otrzeźwić rządzących i przypomnieć im, że przyszedł czas, by wprowadzić w naszym prawie realne zmiany, które zapewnią tysiącom polskich par jednopłciowych możliwość zawarcia małżeństwa. Choć wydawałoby się, że w XXI w., w rozwiniętym kraju w środkowej Europie, równość małżeńska dla wszystkich powinna być standardem, to niestety jak na razie nic nie wskazuje na to, jakoby miały pojawić się regulacje dające równe prawa w tym zakresie osobom LGBTQ+.