Nie tylko Polska jest wściekła na Zełenskiego. Pojawił się drugi, niespodziewany front

Kwestia nadania imienia "bohaterów UPA" jednostce wojskowej przez Wołodymyra Zełenskiego nie jest jedynym dyplomatycznym konfliktem, z którym zmaga się Ukraina w ostatnich dniach.

Choć nie mówimy tu o tak dużej skali, jak w przypadku Polski, gdzie pojawiają się nawet głosy o zabraniu ukraińskiemu prezydentowi Orderu Orła Białego, stanowisko w sprawie pewnego gestu zabrało MSZ i ważny państwowy instytut kraju, który wspiera Ukrainę w jej walce z Rosją od samego początku.

Jak podaje "The Times of Israel", Ukraina z honorami pochowała (ponownie) Andrija Melnyka. Był to lider jednej z frakcji OUN (OUN-M). Na uroczystości był obecny Wołodymyr Zełenski.

W stanowisku IPN z 23 maja 2026 roku (poprzedzającym wydarzenie), które pojawiło się na X, można przeczytać m.in., że Andrij Melnyk był "skazany przez sąd II RP za działalność wywrotową przeciwko Polsce", "Liczył na budowę państwa ukraińskiego w oparciu o narodowosocjalistyczne Niemcy", a jego oddziały brały udział w rzezi wołyńskiej.

"The Times of Israel" rozszerza ten kontekst i określa go "nacjonalistycznym przywódcą, którego reżim zabił dziesiątki tysięcy Żydów w pogromach podczas rewolucji rosyjskiej", natomiast organizację, której Melnyk przewodził jako "propagującą antysemicką retorykę". Sprawa wzbudziła spore kontrowersje dyplomatyczne w Izraelu.

Do sprawy odniosło się Jad Waszem, centrum badań, dokumentacji, edukacji i upamiętniania Holokaustu.

"Ponowne pochowanie Andrija Melnyka w państwowym pogrzebie na Ukrainie budzi poważne obawy" – zwraca uwagę organizacja we wpisie na X, podkreślając, że postać ta brała udział w prześladowaniach i mordowaniu milionów Żydów. Według Jad Waszem, zdarzenie "podważa moralną integralność niezbędną dla upamiętniania Holokaustu".

Centrum badań "jest głęboko zaniepokojone takimi narodowymi upamiętnieniami, które dokonują się kosztem prawdy historycznej i pamięci o ofiarach Holokaustu".

Warto nadmienić, że izraelski instytut Jad Waszem jest organem, który w polskich realiach można porównać do IPN-u. Jest to istotna organizacja państwowa, której głos jest ważny w debacie publicznej.

Dalsza część artykułu poniżej.

Przykładowo, w zeszłym roku w reakcji na wpis Jad Waszem Radosław Sikorski wezwał ambasadora Izraela Yaakova Finkelsteina. Sprawa dotyczyła wpisu, w którym zabrakło kontekstu w zapisie: "Polska była pierwszym krajem, gdzie Żydzi zostali zmuszeni do noszenia wyróżniającej ich odznaki, w celu odizolowania ich od otaczającej ludności".

Organizacja odniosła się też np. do nowelizacji ustawy IPN w 2018 roku, oskarżając ją o uniemożliwianie badań i promocji pamięci historycznej o Holokauście.

Stanowisko Jad Waszem dotyczące Wołodymyra Zełenskiego zostało poparte przez izraelskie MSZ. "Żałujemy decyzji o zorganizowaniu oficjalnej państwowej ceremonii ponownego pochówku dla lidera OUN Andrija Melnyka" – poinformował na X urząd, którego szefem jest Gideon Sa’ar.

Izrael potępił inwazję Rosji na Ukrainę w 2022 roku i udzielił Ukrainie wsparcia. Mowa tu m.in. o pomocy humanitarnej i systemach ostrzegania powietrznego. Na początku wojny władze Izraela odmówiły przekazania broni Ukrainie. W 2025 roku sytuacja się jednak odwróciła, a do Kijowa zostały przetransportowane wycofane przez siły zbrojne z Bliskiego Wschodu systemy Patriot.

Skala zaangażowania Izraela w kwestię ukraińską może być jednak niedoceniana. Mówił o tym prezydent Estonii Alar Karis w wywiadzie z "The Times of Israel": "Czasami nie można ufać temu, co jest w nagłówkach", stwierdził polityk, sugerując, że Izrael robi więcej niż to, co jest mu przypisywane.

Warto pamiętać, że Izrael jest liderem w zakresie technologii militarnych. Jego "Żelazna Kopuła" i inne systemy antyrakietowe cieszą się uznaniem i zainteresowaniem ze strony armii z całego świata.