Małżeństwa jednopłciowe mają dziś powód do radości. Rewolucyjne przepisy weszły w życie

Przypomnijmy, że nowe przepisy wchodzą w życie na mocy rozporządzenia w sprawie transkrypcji małżeństw jednopłciowych zawartych za granicą, które trzy miesiące temu opublikował i podpisał minister cyfryzacji Krzysztof Gawkowski, a następnie swoją kontrasygnatę pod dokumentem złożył minister spraw wewnętrznych i administracji Marcin Kierwiński.

Nowe przepisy w praktyce oznaczają, że od teraz w każdym Urzędzie Stanu Cywilnego na terenie całej Polski możliwa będzie bezproblemowa transkrypcja zagranicznych aktów małżeństwa osób tej samej płci. Rozporządzenie wprowadza do polskiego prawa trzy odrębne wzory dokumentów, uzależnione od tego, kto dokładnie wstępuje w związek. Przygotowano osobne formularze dla małżeństw zawieranych przez kobietę i mężczyznę, dwie kobiety oraz dwóch mężczyzn. W dokumentach dodano po prostu odpowiednie określenia, które uzupełniają funkcjonujące do tej pory rubryki o nazwach "dane kobiety" i "dane mężczyzny".

Już wczoraj, w sobotę 22 sierpnia, wicepremier Krzysztof Gawkowski informował o tych przełomowych zmianach za pośrednictwem swoich mediów społecznościowych.

"Nowe wzory aktów małżeństwa umożliwią transkrypcję zagranicznych aktów małżeństw jednopłciowych z pełnym szacunkiem dla par. To koniec administracyjnej fikcji i niepewności, z którą przez lata mierzyły się polskie rodziny. To koniec tymczasowego wpisywania w akcie kobiet jako mężczyzn lub mężczyzn jako kobiet. To równość wobec państwa, szacunek dla człowieka i poszanowanie jego praw" – napisał minister cyfryzacji w serwisie X.

W swoim wpisie zaznaczył również, że rząd nie zamierza pomijać potrzeb Polaków. "Nie odwracamy wzroku od obywateli. Każda rodzina zasługuje na godne traktowanie, niezależnie od tego, kogo kocha. To ważny krok w stronę Polski, w której równość nie jest pustym słowem, ale zasadą działania państwa" – dodał Gawkowski.

Warto przypomnieć, że dzisiejsza zmiana przepisów jest następstwem przełomowego wyroku dotyczącego małżeństw jednopłciowych, który zapadł w Polsce w marcu 2026 roku. Naczelny Sąd Administracyjny zdecydował wtedy, że polski Urząd Stanu Cywilnego ma obowiązek wpisać do krajowego rejestru akt małżeństwa dwóch Polaków, które zostało zawarte w Niemczech.

Mężczyźni, z których jeden posiadał również niemieckie obywatelstwo, pobrali się w Berlinie w 2018 roku. Po powrocie do kraju złożyli wniosek o transkrypcję niemieckiego aktu oraz wpisanie go do rejestru stanu cywilnego. Spotkali się jednak z odmową, którą urzędnicy uzasadniali tym, że małżeństwa jednopłciowe nie są w Polsce legalne.

Jednak w listopadzie ubiegłego roku Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej wydał orzeczenie, zgodnie z którym państwo polskie ma obowiązek akceptować zagraniczne akty małżeństw osób tej samej płci. Późniejsza decyzja polskiego NSA odbiła się głośnym echem za naszą zachodnią granicą.

W odpowiedzi na te orzeczenia Koalicja Obywatelska postanowiła działać. "(...) Podjąłem decyzję, że w oparciu o powyższe rozstrzygnięcia sądów, a więc w świetle kształtującej się w ten sposób linii orzeczniczej, w kolejnym kroku USC będzie dokonywał transkrypcji małżeństw osób tej samej płci obywatelstwa polskiego zawartych na terytorium państw Unii Europejskiej, które wystąpiły lub wystąpią z takim wnioskiem do USC" – zapowiadał w maju prezydent Warszawy Rafał Trzaskowski.

Głos w tej sprawie zabrał wówczas także Donald Tusk. – Należy pamiętać o tym, że ci ludzie żyją obok nas i wśród nas, i zasługują na takie same uczucia szacunku, godności i na miłość, tak jak każdy inny człowiek. Chciałbym przeprosić tych, którzy przez długie lata czuli się odrzucani i upokarzani. Państwo nie zdawało tu egzaminu. Mam nadzieję, że po wyroku TSUE i NSA także w parlamencie znajdziemy szybkie i konieczne rozwiązania o charakterze ustawowym – mówił na posiedzeniu rządu premier.

Tusk wezwał wtedy ministra Gawkowskiego oraz ministra Kierwińskiego do pilnego i jak najszybszego ustalenia treści nowego rozporządzenia. Właśnie ten dokument został podpisany w maju, a od dzisiejszego dnia zaczął już oficjalnie obowiązywać w całej Polsce.